Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

niet voor rechtvaardiger en schooner hield, in plaats van te vluchten en op den loop te gaan, aan den staat de boete te betalen, die hij oplegt...."

Destijds zag ik hierin vooral een aanklacht tegen het ondoordacht zich bedienen van formules („Regelende Geest") die men niet wezenlijk heeft doordacht en waarmee men dus ook niet werken kan, doch gaandeweg ben ik er iets anders, iets algemeeners in gaan zien: de strijd tusschen Rede en Levensdrift. Anaxagoras immers belijdt den regelenden geest, maar komt niet verder dan „lucht" „ether", „water", d.w.z. hij belijdt de Totaliteit en kan slechts werken met de Causaliteit. Hij belijdt dat de Geest alle dingen regelt, en kent, ondanks zichzelf, de regelende kracht aan het afzonderlijke toe!

Hier komt de fundamenteele vijandschap tusschen het subjectief speculatieve en het zich objectief wanend positivistische als een verschijningsvorm van die tusschen Rede en Levensdrift aan het licht. En het voor naamste is, altijd door te weten dat elke „Sokrates" zijn eigen „Anaxagoras" in zich draagt, en zich nimmer van hem kan bevrijden, hoogstens hem in zich zelf vermag te onderscheiden.

20

Sluiten