Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

133

tig zijn. De heele kwalificatie „kinderachtig" is hier — kinderachtig, maar zoo men wil is „in de lucht laten vliegen" al bijzonder kinderachtig. Ën denk dan eens aan genees-heer, en koop-man, en kleeding-stuk. Niemand voelt er iets kinderachtigs in, maar hoe kinderachtig zou men „pleitheer" vinden voor advocaat, ab het uit een andere taal dreigde over te komen. Om het gewraakte woord „benutten" te knauwen, moet het Hollandsche „benuttigen" als zondebok dienen. Het heet een woord „van een leelijken, stompen klank." Maar bespoedigen en bewilligen en verwittigen? „Lamleggen" heet „onlogisch". Men vraagt zich af, hoe iemand dat woord ten opzichte van het taalgebruik nog in den mond durft nemen. Waar is de logica van het „slachtoffer" van branden en overstroomingen, dat waarlijk niet wordt geoffreerd? Van de schoenen, die wel aardig „staan", maar zoo akelig „zitten" zonder beenen en zonder zitvlak? Van een uitdrukking als „tot overmaat van ramp", terwijl van alle woorden die ellende uitdrukken, zooals smart, verdriet, leed, misère, „ramp" juist het eenige is, dat niet gemeten wordt, maar geteld? Van „ontvreemden", dat hetzelfde is als „onteigenen", en „aardbodem" dat hetzelfde b als „aardoppervlak"? „Opvallen" schijnt niet meer te mogen, maar meevallen, tegenvallen, invallen, aanvallen, uitvallen en bijvallen wel. „Lijnteekening" voor met behulp van instrumenten uitgevoerde teekening b Hollandsen, dus zou ,,handteekening" voor uit de hand getrokken teekening volkomen logisch zijn. Maar het „mag" niet, „omdat het ook Duitsch is." In het Hollandsch mag handteekening alleen worden gebruikt voor het schrijven van den naam onder brief of stuk. Waar b de logica? „Blindekoe" mogen we niet zeggen. Er wordt immers geen koe, maar een mensch geblinddoekt. Doch denk u nu, dat de Hollander van huis uit blindekoe zei en dat „blindemannetje" begon „in te sluipen". Men hoort van hier al het gekakel over de dreigende taalverarming, over het „slappe, kleurlooze," „mannetje", tegenover het kernachtige, kloeke blindekoe. Bankdirecteur en schoolhoofd mogen we schrijven, oorlogsminister niet, aanvetten mag wel, afmageren mag niet.

Sluiten