Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

154

woorden vergroeid, dat het hooren en zien daarvan reeds afschuw en huiver opwekken kan. Een vreemde voelt ze echter niet, ook al weet hij ze, daarom voelen wij ze ook niet in een vreemde taal. De Westfaalsche boer gebruikt het woord „brein" alleen voor de hersens van een dood varken, het verhoudt zich in rang tot ons woord brein als „kreng" tot „stoffelijk overschot." Ik heb eens een uit Westfalen afkomstig meisje zien rillen van afschuw, toen wij het woord over een mensch gebruikten, toch kon ik mij in dat gevoel alleen met mijn verstand verplaatsen. Zoo schrijven en zeggen we woorden in vreemde talen, ook al weten we, dat ze voor gemeen doorgaan, in volle kalmte op, als bewijs hoe onschuldig die woorden zelf zijn en dat ze volstrekt niets uitdrukken. Doch de Hollandsche woorden duiden we, zelfs in een boek, waar ze tot voorbeeld moeten dienen, alleen maar aan.1)

Waren woorden wezenlijk expressief, ze zouden internationaal expressief zijn, als muziek en schilderkunst, of universeel-expressief, ab het gebaar. Het is bekend, dat over de geheele aarde de mensch zich tot het uiten van bepaalde gemoedstoestanden van dezelfde gebaren bedient, zoo goed als van het schreien en het lachen. Het fronsen van het voorhoofd als teeken van ontstemming, het schouderophalen als teeken van geringschatting of onverschilligheid en nog vele andere gebaren zijn algemeen menschelijk en dus wezenlijk expressief. Elkeen die in reisbeschrijvingen foto's van wilde volksstammen heeft gezien, moet wel eens getroffen zijn geweest door die eenvormigheid in de gebarentaal, bij de meest verschillende milieu's en hemelstreken. De in schroom verkapte behaagzucht der meisjes, de branieachtige onverschilligheid der jongens, de uitdrukking der mannen, die het eigenlijk „mallen onzin" vinden en der moeders, die „eigenlijk geen tijd hebben," het wijst alles op een krasse eenvormigheid, een algemeene men-

*) De gewoonte van onze ouderwetsche schrijvers, om in „platte" woorden de klinkers door stipjes te vervangen, of ze te spellen werkt eveneens voorstellingverzwakkend. De sekonde van aandacht die men noodig heeft om het woord te voltooien of te reconstrueeren, is voldoende, om a.h.w. het hoofd af te wenden, eventueel om een blos te verbergen!

Sluiten