Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

184

woorden in het hoofd stampen. Wiskunde is het Luilekkerland, voor wie in die richting zijn begaafd, „Talen" daarentegen de rijstebrijberg, om tot het Luilekkerland van den Geest in te gaan, doch daar reeds het kind in zich draagt, wat de volwassene zal zijn, zullen ook kinderen zich blijmoedig in dien rijstebrijberg begeven, die trouwens schier van meet af glimpen te zien geeft van het Luilekkerland. I Zoo blijkt de antithese „Talen"-„ Wiskunde" heel wat ' anders dan ze schijnt! Ze blijkt eigenlijk de grondschei' ding tusschen den „Man-of-Idea" en den „Man-of-Fact" — ze blijkt dan ab zoodanig zelfs de lijn tusschen de persoonlijke intelligentie en het onpersoonlijk vernuft! Want „ingenieurs" treft men onder de primitieve volkeren en zelfs onder de dieren aan, overal een bewust of onbewust toepassen van steeds dezelfde wetten, en al die toepassingen in dienst van het bestaan, op utilistischen, positivbchen grondslag — maar waar vindt men het wezenlijk begrip? Uitsluitend en alleen in het (zelfonderscheidingsvermogen, dat persoonlijk is en dat tot overeenkomstige, maar nimmer tot volkomen uniforme uitkomsten leidt, daar zich juist hierin en hierin alleen, het individueele openbaart en opheft tegelijk!

Zoo volkomen niets dus als „Taal" beduidt op zich ;' zelf, zoo overwegend veel beduidt het zoo-geheeten taalgevoel als symptoom. Het kennen van de code is de eenige weg tot begrip, in laatste instantie tot zelfdifferentiatie, daarom streeft, wie naar het eene streeft, noodzakelijkerwijs en instinctief naar het andere. En omdat, krachtens de vijandschap tusschen Rede en Levensdrift, het streven naar Begrip zeldzaam is, en in zijn zeldzaamheid dan nog weinig bereikt, daarom treft men dan ook zoo weinigen met „taalgevoel" aan, tegenover betrekkelijk velen met wiskundegevoel begaafden. In elke klas zitten bijvoorbeeld wel een paar „rekenhoofden", tegen misschien een hoogst enkele, die een behoorlijk opstel schrijft of in het stellen van een vraag — bijv. waarom de F voor gulden staat — of in het leggen van verband — bijv. tusschen „miche"

Sluiten