Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

219

HOOFDSTUK XII

Met de voorafgegane uiteenzettingen omtrent de verschillende functies van de Taal, en het aantoonen der ficties, waartoe die functies aanleiding geven, met het ontmaskeren van het Landstaal-fetischisme, en het blootleggen der gangbare dwalingen omtrent Taalschoonheid en Taalgevoel — met het herleiden van al die misleidingen en dwalingen tot het eene, fundamenteele begripstekort, het onvermogen, om te (onder)scheiden, hetwelk, gepaard aan de drift naar de onderscheiding, de foutieve groepeering in het gebied van het oordeel en de bizarre associatie daarbuiten produceert >— met, in het kort, een naar beste kunnen duidelijke aantooning van een der wijzen, waarop Levensdrift over Rede triomfeert, heb ik eigenlijk de taak, die ik mij stelde, volbracht. Niettemin mogen hier nog een en ander over vertalen volgen, omdat veel van het aangetoonde ook daarop van toepassing is.

Op het gebied van vertalen hoort men de tegenstrijdigste dingen. 'Eenerzijds heet het, dat vertalen eigenlijk een onmogelijk én onbegonnen werk is, anderzijds denkt Jan-en-Alleman het te kunnen. Dat is nu net alsof men zeide: Eieren zijn te broos om te verzenden, en gaf ze daarna in een gonjezak aan den vrachtrijder mee. De zaak is, dat eieren uitstekend kunnen worden verzonden, maar niet in gonjezakken, en dat alles kan worden vertaald, voor zoover het kan worden gelezen, maar niet door Jan en Alleman. Allereerst deze vraag: Wat is vertalen en wat houdt het eigenlijk in? In een vorig hoofdstuk werd terloops aangeroerd de vraag, of we in woorden dan wel woordeloos denken en uitte ik het vermoeden, dat we misschien wel woordeloos zouden kunnen denken —■ hoewel misschien zelfs de doofstomme zijn eigen persoonlijk vocabulaire bezit! — maar dat zich van jongsaf ons denken en voelen en ondergaan zoodanig met namen en benamingen heeft geassocieerd, dat het daarvan nu niet meer te scheiden is. De eigen taal wordt niet meer als „taal" gevoeld: het ding heet niet „mand", maar het is „mand".

Sluiten