Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

26

Deze drie deelen moeten bij een vergelijking van staats- en gemeenteschulden tegenover elkaar gesteld worden.

Niet alle drie zijn zij evenwel van dezelfde beteekenis. Slechts de schulden aangegaan tot amortisatie van geleden verliezen leggen een directen last op de bevolking zonder er een bate tegenover te stellen. Dit is wel het geval bij de sub a en b genoemde schulden, hoewel het niet onmogelijk is, dat het uit deze schulden verkregen vermogen niet zóó productief blijkt te zijn als in verband met de grootte der verplichtingen gewenscht ware.

Het zijn tenslotte de momenteele en toekomstige baten en diensten van het staatsbezit, die tegenover de schulden staan en dus van belang zijn voor de schuldeischers, niet het vermogen op zichzelf en de verkoopwaarde ervan. Executies of vrijwillige verkoop van staat en gemeentelijk bezit komen trouwens niet vaak voor. De uit dit bezit voortspruitende gelden behooren tevens tot de gemakkelijkste inkomsten; zij vergen veelal geen wetten en verordeningen, welke een meerderheid in de volksvertegenwoordiging behoeven.

II. Behalve de inkomsten uit eigen vermogen, ontvangen staat of gemeente hunne inkomsten uit belasting-heffing, dus uit het inkomen van de bevolking. Het belang, dat de schuldeischer van den staat bij de belasting heeft, is tweeledig: drukken de belastingen zwaar op de bevolking, zoodat de welvaart kwijnt en zich een tegenkanting tegen de belastingen begint te openbaren, of zijn de belastingen licht te dragen en bij mogelijke financieele tegenslagen nog naar believen te verhoogen? In het eerste geval is de kans van rentestaking veel grooter dan in het tweede.

Men moet zich dus een oordeel vormen over den druk der belastingen.

Nu wijst Dr. Walther Lotz1) terecht op de volgende wisselwerking:

„Vom Zustande des privaten Erwerbsleben wird die jeweilig mögliche Besteuerung eines Volkes stark bestimmt. Eine andere Entwicklungsstufe der Besteuerung entspricht den besondern Erwerbsverbaltnissen in Marokko, eine andere denen Qrossbritanniens. Die allgemeine Einkommensteuer mit Selbstdeklaration, heute ausgezeichnet ergiebig in Qrossbritannien und

*) Finanzwissenscïiaft bla. 5

Sluiten