Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

68

fout zoo dikwijls dat bedrag het eigen kaptiaal der onderneming niet dekt. Beide bedragen verschillen in vele gevallen zeer wezenlijk, hetzij doordat de aandeelen boven of beneden pari zijn uitgegeven, hetzij omdat de storting anders dan in geld heeft plaats gehad tot een prijs, die met de werkelijke waarde met in overeenstemming is, of omdat het oorspronkelijk kapitaal door verliezen of door bespaarde winsten (reserves) is gewijzigd. Het ligt voor de hand dat dientengevolge de breuk

100 X dividend ,

: : ———-—7 over het algemeen geen geschikte

nominaal gestort kapitaal

maatstaf voor de rentabiliteit kan zijn, al wordt ze veel gebruikt, omdat de becijfering weinig moeite kost.

Ad b. Dr. Sternheim *) noemt netto-rentabiliteit het dividend bedrag, uitgedrukt in procenten van nominaal kapitaal plus statutaire reserves. Hij blijkt van meening te zijn dat „over een lange periode (5—10 jaar) gerekend, het werkelijk uitbetaalde dividend-bedrag als de netto rentabiliteit van het eigen kapitaal te beschouwen is. In the long run, zijn alle reserves zichtbare, zoowel als geheime, noodig hetzij voor dekking van risico's of voor kapitaalsvoorziening; wat het eene jaar soms een overbodigheid scheen, blijkt het volgende jaar een noodzakelijkheid te zijn geweest."

In gevalen van een te veel aan reserves treedt het bonusaandeel of de pari-uitgifte als correctief op. Claims liet Dr. Sternheim buiten beschouwing, omdat deze geen directe bedrijfswinsten voorstellen. Tegen deze opvatting moeten twee bezwaren geldend gemaakt worden.

In de eerste plaats kan het dividend alleen dienen als middel tot bepaling van de rentabiliteit van het aandeel, niet tot dat van de onderneming; want zelfs als men de tantièmes als loon beschouwt, dan nog moet bij de bepaling der rentabiliteit der onderneming rekening gehouden worden met de toevoeging en de onttrekking aan zichtbare en geheime reserves.

Alleen op den langen duur is de daardoor veroorzaakte fout niet hinderlijk, al maken ook dan nog de stand dier reserves (en het agio op aandeelen) het beeld onzuiver.

Drukt men het dividend bedrag uit in procenten van de reconstructiewaarde dan krijgt men een juister beeld van de rente,

*) Proeve van onderzoek naar bedrjjfsnoudkundige tendenzen, blz. 40-41.

Sluiten