Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

91

tallen wordt agama kang achir en deel van alle profeten genoemd, maar lager gesteld dan de agama kang armvol, waarin het slechts om de twee woorden Allah en Mohammad gaat. Hierin is Allah de isüghna, Mohammad de ifiiqar; een hoogst eigenaardige gebruik van deze indeeling der eigenschappen Gods. Vooraf gaat een kleine toelichting over de indeeling der 104 profetische boeken.*) De honderd overblijvende boeken hebben tezamen 30 letters, daar ook de Koran 30 djoez' heeft. Deze 30 letters komen samen in de 20 van de basmalah. Ook de tegenwoordige wet wordt gezegd uit dertig letters te bestaan, en deze vvetskennis komt uit in klare wetenschap en volmaakte werken (ngelmoe njata, ngamal sampoerna). De combinatie 'ilm-'amal wijst terug naar in mystieke litteratuur gebruikelijke beschouwingen over de waarde en de onwaarde van cilm, ook al is dit mystieke verlichting, zonder de werken, die ook in de Javaansohe litteratuur van dat soort voorkomen. „Wie het belijdt met de tong en weet in zijn hart, maar niet te tra ebt in de daad, is als Iblis."') Als van den profeet afkomstig worden herhaaldelijk uitspraken van dergelijke strekking geciteerd, terwijl ook op de onwaarde van wetsbetrachting zonder meer met gezaghebbende woorden wordt gewezen.3)

In de hier gegeven beschouwing worden lilm en lamal echter op de twee groepen in de zeven graden betrokken. De drie qadim-

1) Vgl. hiervoor Horten, Religiöse Gedankenwelt des Volkes im heutigen Islam, bl. 170—171.

2) Kraemer, o. c, bl. 139. De twee onmiddellijk voorafgaande uitspraken herinneren sterk aan Hudjwiri, Kasjf almahdjüb, bl. 10: zahir bl baqiqat i batin nifaq büd ubatin bi zèhir zindakah. Wetenschap nut voor zoover zij in practijk gebracht kan worden; naar meer dan dat vrage men voorloopig niet, getuige de anecdote van Ibrahlm ibn Adham en den steen, die vroeg omgekeerd te worden, en toen deze woorden vertoonde: anta ld ta'malu bimd ta'lamu, fakaifa tatlubu md ld ta'lamu. (Kasjf bl. 9). Vandaar dat het saqadare kang den-lakokakën op fol. 31a van Gunnings tekst wel met: voor zoover in practijk gebracht kan worden, vertaald moet worden. Vgl. ook fol. 35ft, eerste zin, en de woorden van den profeet: man 'amila bim.d ' alima. awrathahu Alldh ' ilma md lam ja'lam.

3) Jav. hss. coll. Prof. Snouck Hurgronje No. 137, bl. 75, bl. 162—164, alwaar een vrij uitvoerige Arabische tekst:

waman 'abada 'lasmd düna 'Ima'nd faqad kaf ara man 'abada 'Ima'nd düna 'lasmd faqad ndfaqa man ' abada 'lasmd düna 'Ima'nd faqad asjraka man'abada 'Ima'nd hihaqiqat a.lmalrifah fahuwa mti'min haqq

man taraka 'lasmd walma'nd fahuwa ma'rifah min kuil ma 'rif ah.

Ditzelfde alleen in Javaansche vertaling in Kitab Mustaka rantjang (cod. or. Leiden No. 5441), bl. 111—112.

Sluiten