Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

VERTAALDE WERKEN

315

prediker van een nieuw evangelie van mystiek en menschenliefde. Uitgebannen door de synode der Russische kerk. Hij breekt alles af en vindt daarvoor argumenten in de leer van Christus: geen oorlog, geen zelfverdediging, geen rechters, geen wetenschap, geen weelde. Hij heeft het geluk van zichzelf en zijn gezin verwoest, en is in een vlaag van waanzin het huis uitgeloopen en gestorven.

Hij voelt veel medelijden met de verworpenen, gevangenen en misdadigers, zooals bijna alle Russische schrijvers dat doen. Voor den tegenwoordigen toestand in Rusland, ofschoon hij zoo iets nooit vermoed en zeker niet goed zou hebben gekeurd, is Tolstoi voor een groot deel verantwoordelijk. Geniale gekken zijn erger dan gewone. De boeken, waarin hij zijn wereldbeschouwing ontvouwt en zijn xredo uitspreekt zijn verboden:

Mijn Evangelie — Mijn Geloof — Zijn Novellen Sebastapol — De Kozakken — Kaukasische Vertellingen —■ De jonge Landheer — De Sneeuwstorm zijn voor rijpere lezers. Hier en daar erotisch. Overdreven zijn de aanvallen op de beschaving en de verheerlijking van het onbeschaafde en „natuurlijke" — Oorlog en Vrede geeft een aanschouwelijke geschiedenis van het Russische volk van 1805—1820. Het boek is misschien leerzaam, maar het is taai — De KreutzerSonate, waarin hij aantoont de verwording van het huwelijksleven, is voor allen een ernstig voorbehouden boek — Opstanding, even vervelend als „Oorlog en Vrede" is een aanval op het Russische strafstelsel; een aansporing tot menschenliefde — Anna Kavenina, het meesterwerk van Tolstoi, heeft veel overeenkomst met „Madame Bovary" van Flaubert, maar is niet scabreus. Anna, de echtbreekster, laat zich op het einde door een trein verpletteren. De strekking van dit boek is goed. Men moet met al de werken van Tolstoi uiterst voorzichtig zijn, want overal zitten idêe's, die al bij velen (en niet het minst bij hem zelf) tot een noodlottig einde hebben gevoerd. Zijn dweepzucht en halstarrigheid hebben al zijn goede bedoelingen verijdeld — Mijn Levenslot is het verhaal eener boerin, die eenvoudig haar treurig levenslot vertelt. Het is door de vrouw verhaald, door Tolstoi verbeterd. Voorbehouden.

TOPPFER (Rodolphe). Fransch.

Geboren te Genève, in Frankrijk genaturaliseerd. Hij moest de schilderkunst opgeven wegens oogziekte en ging in het onderwijs. Zijn meeste boeken, met een opvoedkundige strekking, schreef hij voor zijn leerlingen. Ze zijn geestig en vol humor. Het meest bekende is De Bibliotheek van mijn Oom. Er zijn verscheidene vertalingen van zijn werken, waarin het een en

Sluiten