is toegevoegd aan uw favorieten.

Het proces van den apostel Paulus

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

63

een eigen exegese te stellen en te trachten die plausibel te maken.

a. Het oordeel van verreweg de meeste exegeten *) is, dat Lukas niets anders wil zeggen, dan dat Felix als stadhouder is heengegaan twee jaar nadat het proces van Paulus bij hem aanhangig werd gemaakt. Om dus den tijd te bepalen, gedurende welken Felix gouverneur van Judea is geweest, zouden de „nokka gttj" die Paulus m Hand. 24:10 noemt, met twee jaar vermeerderd moeten worden.

Deze verklaring heeft, naar het mij voorkomt, altijd iets kunstmatigs. Het is toch moeilijk te ontkennen, dat zij min of meer den indruk wekt geboren te zijn uit den nood, waarin de chronologische kwesties ons gebracht hebben. Wie objectief, en dus los van deze chronologische moeilijkheden, Lukas' woorden nadert, zal de bedoelde tijdsbepaling niet anders dan in rechtstreeksch verband met den duur van Felix' procuratorschap kunnen verstaan, en hij zal er niet zoo spoedig toe komen haar slechts zijdelings daarmede in verband te brengen, door haar eerst op den duur van het proces te laten slaan.

Zoo dikwerf echter de verklaring geaccepteerd wordt, dat Felix twee jaar nadat Paulus gevangen genomen was als procurator is heengegaan, wordt aan dat tijdvak van twee jaar zelf geen verdere aandacht geschonken. De opvatting schijnt dan te zijn, dat dit even goed een kortere als een langere tijd had kunnen zijn.

Alleen De Zwaan maakt hierop een uitzondering. Hij uit het vermoeden, dat dit tijdvak niet als willekeurig,

. Zie Harnack, Beitrage, III, p. 25. Ramsay, The Expositor, Vol. V, p, 273.