Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

ALLIANTIE—ALLIGATOR RIVER.

445

lianties gesloten; tot het voeren van oorlog, ten einde bepaalde wenschen, bijv. naar gebiedsvergrooting, te verwezenlijken, gaat men offensieve allianties aan; en om deze heide doeleinden gezamenlijk te bereiken, worden of- en defensieve allianties gesloten. Verder maakt men nog onderscheid tnsschen algemeene en bijzondere allianties. De eerste worden gesloten met het oog op ieder voorkomend geval van nood, de tweede alleen met het oog op één bepaald geval, voor een bepaalden tijd en tegen een bepaalden vijand.

Ook wordt er wel onderscheid gemaakt tusschen zoogenaamde gewone allianties en coalities. Bij de gewone allianties treedt slechts één der geallieerden op als oorlogvoerende hoofdmacht; de anderen verleenen hierbij wel de behulpzame hand, maar nemen noch betreffende het oorlogsplan, noch aangaande het sluiten van den vrede en de vredesvoorwaarden aan de beslissing deel. Wederzijdsche rechten en plichten worden gewoonlijk nader vastgesteld. Bij de eoalities neemt ieder der geaUieerden gelijkelijk aan den oorlog deel. Het voeren van den oorlog en de gevolgen nemen zij gezamenlijk voor hun rekening. Een bijzondere soort van allianties zijn de zoogenaamde wbsidietraetaten; de eene staat levert dan bijv. aan den anderen voor een oorlog een bepaald aantal troepen tegen een vastgestelde som gelds. Ook worden zulke tractaten gesloten tusschen reeds verhonden staten, om de bereiking van hun gemeenschappelijk doel mogelijk te maken; de eene partij levert dan bqv. het geld; een tweede de wapenen, een derde de soldaten. Bij een garantieverdrag verbindt de eene staat zich, in te staan voor de integriteit of de neutraliteit vin den anderen.

Men noemt de alliantie ook wel naar het aantal verbonden mogendheden. Er werd bqv. een Quadruple-alliantie gesloten op den 15den Juli 1840 tusschen Engeland, Rusland, Oostenrijk en Pruisen, om de rust in het Oosten te herstellen. De meest bekende Triple-alliantie kwam tot stand tusschen Engeland, Zweden en Nederland op den 23sten Januari 1668 door William Temple, De Witt en graaf Dohma, met het doel om aan Frankrijk (Lodewijk XD7) het hoofd te bieden. In 1883 werd het zoogenaamde „Drievoudig Verbond" (zie aldaar) gesloten.

Meermalen werd ook een alliantie met den naam van „heilig" bestempeld, vooral dan, wanneer pausen daarin betrokken waren, of wanneer wereldlijke vorsten zich verbonden tot instandhouding der Kerk en tot uitroeiing der ketters. Zulk een alliantie werd door paus Julius II (1503—1513) met Venetië, Spanje, Engeland en Zwitserland tegen Lodewijk XII van Frankrijk gesloten, waarna het Fransche leger uit Lombardije over de Alpen werd verdreven (1512); voorts door Paus Clemens VII (1526) na den vrede van Madrid met Frans I van Frankrijk, met Venetië, Milaan en Engeland tegen de heerschappij van Karei V. Ook werd die naam gegeven aan de Ligue, die in Frankrijk door de hertogen van Ouise tegen Hendrik III en ter uitroeiing van de Hugenoten tot stand kwam en op den dood des konings en de troonsbeklimming van

Hendrik W uitliep, alsmede aan de alliantie, die tegenover het Smalkaldisch Verhond der Erotestanten door de aartsbisschoppen van Mainz en Salzburg en door de hertogen van Beieren, Saksen en Brunswijk in 1538 werd gesloten.

Alliantie, Heilige. Zie -Heilige Alliantie.

AUiantiewapens noemt men in de wapenkunde de wapens van door huwelijk verbonden geslachten, voorkomende op één schild of op één mantel, geplaatst onder één helm, één kroon of één tent, of ook naast elkaar geplaatst en door een schildhouder of lint aan elkaar verbonden.

Alliaria officinalls. Zie Look xonder look.

Allier, een zijrivier van de Loire in Frankrijk, ontspringt in het departement Lozère, op een hoogte van 1423 m., stroomt in een noordelijke richting door de departementen Haute Loire, Puy-de-Dóme en Allier en mondt na een loop van 375 km., beneden Nevers, in de Loire uit. De rivier is van af Fontanes over een afstand van 232 km. bevaarbaar.

Allier, een Fransch departement, omvat het grootste gedeelte van het voormalige landschap Bourbonnais, grenst in het noorden aan het departement Nièvre, ten oosten aan Saóne-et-Loire, ten zuiden aan Puy-de-Dóme en ten westen aan Creuse en Cher. Het beslaat een oppervlakte van 7880 v. km. en telt (1911) 406 291 inwoners, d.i. 11 670 minder dan bij de vorige volkstelling (1906). Moulins is de hoofdstad.

Alligratierekening- of mengrekening is een berekening, waardoor men de waarde bepaalt van een mengsel met betrekking tot de verhouding en de waarde der vermengde stoffen.

Belangrijk is de alligatierekening voor de bepaling van het goud- en zilvergehalte in de metaalmengsels, waarin zij voorkomen. Voorheen sprak men van zuiver goud of goud van 24 karaat (één karaat is 1,025 gr.) en van zuiver zilver of zilver van 16 lood. Was de helft van een metaalmengsel goud of zilver, dan behield het dezen naam, maar men bepaalde zijn waarde door het goud van 12 karaat of zilver van 8 lood te noemen. Het bijgevoegde koper heette alliage. Thans is men gewoon aan te duiden, hoeveel deelen fijn goud of zilver in 1000 deelen van het mengsel gevonden worden. De berekening ondergaat daardoor geen verandering. Men neemt daarbij aan, dat het alliage geen waarde heeft.

Alligator. Zie Krokodil.

Alligatorpeer. Zie Aguacate.

Alligatorpoel (Dismal Swamp), een groot moeras in de Vereenigde Staten, dat zich van Norfolk in Virginië tot in Noord-Carolina uitstrekt. Het is 64 km. lang en 40 km. breed. Gedeeltelijk is het moeras drooggelegd en in bouwland herschapen door het 53 km. lange Dismal-Swampkanaal, dat de Chesapeakebaai met de Albemarlesont verbindt. In zqn midden ligt het Drummondmeer.

Alligator River of South Alligator Biver, een rivier in Noord-Australië (Northern Territory), mondt uit in de Van Diemensgolf en is over een afstand van 50 km. stroomopwaarts bevaarbaar voor schepen van 600 ton. Zij werd in 1845 door Leiehhardt ontdekt.

De verder oostwaarts uitmondende East Alligator Biver is bevaarbaar over een afstand van 70 km.

Sluiten