Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

BOEK DER TOELICHTINGEN

491

das Gilgames-Epos halte ich für ausgeschlossen." Zie p. 13 van prof. Bertholet's Daniël und das Griechische Gefahr. Een merkwaardig gewrocht van modern-psychiatrische analyse en niet-onbeminnelijk ontaardings-gekeuvel, is Les pre— phètes juifs van dr. Binet-Sanglé, waarin de propheten-psyche der Oudheid met hooghartige „wetenschappelijkheid" wordt uit elkaar gepsychologiseerd. Wat zou van dezen oneerbiedigen kwast Spinoza hebben gezegd, die zoo manmoedig met terminologieën werkt; die in alles theomanie en zinsbegoocheling ziet, uiting van waanzinnigheid en weerspannigheid, en zoo koen, de heilige nabis naar het gekkenhuis laat wandelen? Alles is neurose, hypercontractiles, psychische kortsluiting, hypnagogiek en geestelijke kortsluiting. Alles is jammerlijke razernij en ontaarding. Welk een held, deze Westerling! Vgl, in dit verband vooral, p. 211 van Prolégomènes de Vhistoire des réligions, door A. Réville. Réviüe wijst op „la manifestation du génie dans 1'art", waarin ook quasi gekkenhuis-verschijnselen zijn te volgen. Zie in verband met Daniël, § 2, p. 77 : Pseudo- Hekataios und Daniël, in Juden und Griechen van Hugo Willrich. Hoe ik zelf over het prophetische visioen denk, als iets dat buiten en onafhankelijk van het menschehjk bewustzijn bestaat, zal blijken in mijn beelding van de Mordechay-figuur. Het is in ieder geval eigenaardig, dat zoo goed als alle redeneerders over het bestaan van het prophetenvisioen, zoowel professor-theologen van de modernste richting als dito historici, niet schijnen te beseffen, dat de bewustzijnstoestand van een scheppend kunstenaar in zijn zui versten vorm geheel en al gelijkt op het boven- en buitenbewustelijke leven van een visioenair-geïnspireerde. Hun potsierlijke onderscheiding, dat Ezeghiël b.v. „kalm'' zijn visioenen en allegorieën opschreef, doet ze spreken over de onmogelijkheid van geestvernikking en geestvervoering op het oogenblik van het schrijven. Want zeggen zij, dit is een bewuste handeling volbracht met verstand. Ja, Rembrandt doopte zijn penseel terwijl bij schilderde .niet in zijn neusgaten! Maar was hij daarom minder onbewust en minder geïnspireerd? Ook het z.g. verrichten

Sluiten