is toegevoegd aan je favorieten.

Nederlandsch-Indië in de twintigste eeuw

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

— 309 —

kust gelegen, en daarom beschouwd als te moeilijk van uit Java te controleeren. Zou deze afbreking juist gezien geweest zijn, uit een oogpunt van risico-verdeeling?

Het verslag 1885P86 doet zien, dat de Directie, van alle kanten door moeilijkheden overstelpt, telkens in dubio verkeerde. Zij zegt b.v.:

„Wij hebben ons afgevraagd, of wij in de onzekerheid welke „suikerprijzen de volgende campagne brengen zal, verantwoord „zijn de exploitatie van alle fabrieken voort te zetten, en of het „niet beter zijn zou met die, welke een hoogereh kostprijs hebben „dan de tegenwoordige marktwaarde, niet langer door te werken. „Wij'achten dit laatste echter niet in het belang van onze Instelling, „Indien wij bij staking van de exploitatie onze vorderingen op die „fabrieken terugbetaald konden krijgen, de zaak ware anders. Dit „echter niet het geval zijnde, maar daarentegen wetende, dat niet „doorwerken in vele gevallen gelijk staat met prijsgeven van onze „geheele vordering, zoo oordeelen wij het niet geraden tot dien „maatregel over te gaan."

Zij verwacht meer van bezuiniging en uitbreiding van den aanplant.

Desniettegenstaande zegt zij verder: Eene fabriek, welke eenige maanden geleden door derden geëxecuteerd werd, gaf verlies.

„Wij stonden voor de vraag, öf deze relatie voort te zetten, in „welk geval wij voor afbetaling van eene eerste hypotheek en „aankoop van nieuwe machinerieën, daar de bestaande installatie „veel te wenschen overliet, er circa ƒ 250.000.— nieuw geld in „zouden moeten steken, öf wel de exploitatie te staken en het „onderpand van onze vordering prijs te geven. Wij verkozen het „laatste, niettegenstaande dit besluit ons zoo goed als zeker een „offer van ƒ 500.000.— zal kosten."

De Directie, die het niet doorwerken met eene verliesgevende fabriek niet in het belang „van onze Instelling" achtte, ziet er aan den anderen kant niets in, om zoo maar „mir nichts, dir nichts" een half millioen gulden in den steek te laten. Hoe klopt dat?

Het is alleen te verklaren: uit vrees! De Directie had eene heilige vrees voor het drijven van cultures voor eigen rekening, liever liep zij de grootste risico's bij ondernemingen, in naam aan derden toebehoorende!

Herhaaldelijk zien wij haar dan ook relaties met groot verlies afbreken, zonder zelfs eene poging te doen om door executie van