is toegevoegd aan je favorieten.

Vaderlandsche geschiedenis

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

lende landsluiden sprekende ingevoerd, en geven ze elk kun meening er over. Daarin laat de volksdichter den Nederlander zeggen:

„Ja wij bevrijde Nederlanders,

Die den krijg kebben gediend,

Wij zagen 't ook wel bever anders,

Wij zijn van bet bestand geen vriend." Wel zag Vondel de gevaren der tweedracht al naken:

„Vreest kem, die bchtkjk kan verstrooien in der ijlen Het steunsel van uw zaak, den bos geknoopte pylen." Die „bos" was het symbool onzer eendracht.

XXXVIQ. De eenheid bedreigd, en bewaard.

De eenheid werd allereerst bedreigd in het kerkebjk leven. Al spoedig kad de kerk der kervorming behoefte gevoeld om nauwkeurig te omsckrijven, wat ze eigenlijk beleed. Eerst was Guido de Brés opgetreden, en had de Nederlandsche geloofsbebjdenis opgesteld. Daarna wordt de Heidelberger Catechismus hier bekend, waarin ook tegen de Roomscke dwaling wordt getuigd. Deze beide werden langzamerhand beschouwd als de voornaamste behjdenisschriften der kerk. Predikanten, die tot haar toetraden, onderteekenden die geschriften als bewijs van instemming ermee, en als belofte, dat ze Gods Woord zouden verkondigen naar de opvatting dier beide stukken. 'f§$m

Bekakte eenkeid in belijdenis was er ook een andere uitwendige eenkeid noodig. Daartoe diende de kerkordening, door versckillende gewestelijke synoden opgesteld. De synoden waren samenkomsten van afgevaardigden der Gemeenten, waarop de gezamebjke belangen dier Gemeenten werden besproken. Onder Leycester werd, zooals ge u nog wel zult kerinneren, getrackt, de synoden te brengen buiten den invloed der landsregeering. De kerk moest ziek zelf regeeren, meenden kij en zijn streng Calvinistiscke vrienden; de overkeid mockt daar niet keerscken. En dat wilde ze maar al te graag. Langzaam aan kwam er grooter eenkeid in ket kerkebjk bestuur.

Ten opzichte van de leer kwamen er al spoedig afwijkingen. Reeds van ket begin der hervorming hier te lande, werden er ge-

299