is toegevoegd aan uw favorieten.

Wat Protestantsch Frankrijk ons te zeggen heeft

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

93

natie zonder aandoening en zonder weerstand een dergelijk ge vaar zien beschouwen ?

Daarom maken Duitschland en Oostenrijk-Hongarrje zoo'n drukte over het spook van het panslavisme; maar welke natiën hebben, in de laatste halve eeuw, veroveringen in Europa gemaakt ? Heeft Rusland het Koninkrijk Hannover, Sleeswijk-Holstein, Elzas-Lotharingen, en Bosnië-Herzogawina genomen ? Waar is in dit alles het panslavisme ?

De oorlog van 1870 is in het leven geroepen door Bismarck om de eenheid van Duitschland te scheppen; dat was een bin-; nenlandsch doel. Behoudens eenige onhandigheden van de diplomaten van Napoleon, had Duitschland zoo weinig grieven tegen Frankrijk, dat de dépêche van Ems vervalscht moest worden om het volk te doen gelooven, dat het beleedigd was' geworden.

Toch heeft de overwinnaar, als gevolg van dien onrechtvaardigen krijg, een belangrijk grondgebied genomen, op die manier een wonde toebrengende, die niet meer geheeld kon worden. Het is een beslist Duitsch gezichtspunt, dat alleen kan doen zeggen : „De Franschen moesten er in berusten." En toch heeft het slechts aan de Duitschers gelegen, dat men daartoe kwam, zooals men slechts zeven jaar na den oorlog heeft gezien.

Er is in de gansche wereldgeschiedenis geen tweede voorbeeld van een zeehandel, die zich zoo ontzaglijk uitbreidde als die van Duitschland. En het zijn de Engelsche koloniën, waar de Duitschers zich bij duizenden vestigden onder begunstiging van het meest vrijzinnige beheer, die hen daarin het meest hebben geholpen.

Zijn dat bewijzen van schrikkelijke jalousie ?

Onder de Engelsche heerschappij ter zee, onder het stelsel van „laten leven", hebben Holland, Portugal, Frankrijk en Duitschland zelf, onmetelijk grondgebied aan gene zijde der zee verkregen of behouden. Gelooft gij, dat het zoo gegaah zou zijn, wanneer in plaats van Engeland, de Heer von Tirpitz de verkeerswegen had beheerscht ?

Jaloerschheid is niet de oorzaak dat de Duitschers niet bemind zijn, maar wel, onder andere redenen, hun onbetrouwbaarheid in den handel en de steun, dien de Duitsche gezanten, vooral die te Peking, zich niet ontzien te verleenen, zelfs aan de slechtste vrijbuiters, als het maar Duitschers zijn.

Het is reeds lang geleden, dat een Zwitsersch koopman, die