is toegevoegd aan uw favorieten.

Hoofdfiguren der geschiedenis van het wijsgeerig denken

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Spinoza's wijsbegeerte is op vele punten niet ten einde gedacht. Zij mist het metafysisch begrip der tegenstelling, waaruit de in het leven inwonende tegenstelling van passiviteit en aktiviteit te verklaren is. Wel wordt in de leer, dat al het bepaalde een negatie insluit, een aanwijzing gegeven, maar deze wordt niet ten volle uitgewerkt. Had Spinoza voldoende ingezien, dat deze negatie een zelf-negatie is van de goddelijke Zelfstandigheid (en op geen andere manier is zij mogelijk), dan zou hij een grondbegrip, dat thans in zijn stelsel verscholen blijft, in behoorlijk licht gesteld hebben.

Overigens is Spinoza's wijsbegeerte een der hoogtepunten in de geschiedenis van het denken, omdat zij een geheel is en niet bij afzonderlijke vraagstukken blijft. Men zal tothetDuitsche idealisme der negentiende eeuw moeten wachten om weer een zoo volledigen bouw tezienopgetrokken.

HOOFDSTUK III. Leibniz.

Het wijsgeerig leven der zeventiende eeuw is bëheerscht door afzonderlijke personen en daardoor veel minder dan dat der negentiende eeuw een beweging in groepen en wijsgeerige kringen: Cartesius en Spinoza beiden leven in afzondering

84