is toegevoegd aan uw favorieten.

Overzicht van de ontwikkeling der Nederlandsche letterkunde

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

»4

III DIERDICHT — DIDACTIEK A

En die kruistochten zélf! Toen de eerste geestdrift en de mógelijkheid om naar het Heilige Land te trekken voorbij waren, leken de tochten tegen Albigenzen, Stedingers, Litthauwers en Mooren meer op ridderlijke sport met baatzuchtige bij-bedoeling. En, ondanks de mooie gelofte door menig edelman bij den ridderslag afgelegd, bekommerde hij zich niet om de kerk voor hij dood ging en droeg zijne verhouding tot de vrouw een weinig ideëel karakter. Veldeke klaagt er over. Maerlant klaagt er over. „Guillaume de Lorris leert hoe men de vrouwen winnen, Jean de Meung hoe men ze bedriegen moet." „Voor het'katholieke geloof strijden; weduwen, kinderen en weezen beschermen; wapenspelen niet bezoeken dan tot oefening in den strijd," de ridders, die het deden, waren in de minderheid.

De meerderheid wordt „tournooiridder;" op de tournooien, verbodsbepalingen ten spijt, werd gedóód — Jan I van Brabant en Willem van Dampierre sterven , aan de gevolgen van een tournooi — gansche landstreken, als er niet getournooid werd, trok men door, het ambt van struikroover benaderend.

Van twee kanten komt verzet: van de zijde des vorsten (Floris V) en van de zijde der burgers en boeren.

Wat het laatste betreft denke men aan den vervaarlijken opstand der boeren tijdens Floris V, die een menigte ridderburchten vernielde. Maar, niet alleen met de daad; ook in geschrifte wordt er tegen de ridders geprotesteerd. „Melis Stoke was bang te worden doodgeslagen," maar Maerlant waagde het er op en zei het heel duidelijk in verband met de natuurlijke historie van den hond:

Want edelinghe niet en leren

Daer si volc mede bekeren;

Maer si gheneren hem metter proyen.

Een edehng die hevets joye,1)

Als hi vrouwen bedrieghen mach:

Dats sine proye ende sijn bejach.

l) joye es vreugde.