is toegevoegd aan je favorieten.

Den Haag in den patriottentijd

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Kamperduin een Engelsen fregat. Bij de jacht op den vijand bleek echter, dat de vervolging vruchteloos zou zijn en zelfs gevaarlijk kon worden.

Het fregat toch bleek in 't zeilen niet alleen ver de baas te zijn, doch had ook naar schatting een bewapening van 30 zware stukken geschut en een bemanning van 300 koppen, terwijl ,,de Dappere Patriot'' slechts 14 korte vierponders en 10 draaibassen voerde. De achtervolging werd dan ook gestaakt en Verbaan, die had opgemerkt, dat zijn vaartuig van boven wat zwaar getuigd was en al te lang zaam wendde, besloot terstond in dit gebrek te voorzien.

Den 23<m Juli viel hij daartoe de Maas binnen, om te Vlaardingen het tuig naar eigen aanwijzingen te doen veranderen. In den namiddag van den 13'" Augustus, omstreeks drie of vier uur, koos Verbaan wederom zee en kon men van de Brielsche havenhoofden de ferme „dogger" zien passeeren. 8)

De avond gaf weinig bijzondere emotie. Alleen een galjas vertoonde zich in de nabijheid, die, na een uur achtervolgd te zijn, om 8 uur werd geënterd en gevisiteerd, waarna het vaartuig een half uur later zijn koers kon vervolgen.

Tegen middernacht bespeurde men op de hoogte van Tessel eenige Hollandsohe visschers, waarna men besloot, den steven meer westwaarts te wenden en den kruistocht langs de Engelsche en Schotsen e kusten voort te zetten.

Het schijnt echter, dat Verbaan 't wenschelijk vond, in de ondiepe wateren binnen Tessel een toevlucht te zoeken, toen hij in den morgen van Dinsdag den 14e" Aug. een groot Engelsen tweemast-fregat, de „Cameleon", kapt. Drury, gewaar werd, dat recht op hem aanhield. Dit vaartuig had in opdracht, jacht te maken op de Holl. kapers en had ten dien einde de reede van Duins kort te voren verlaten, met dit gevolg, dat Verbaan zijn eerste slachtoffer dreigde te worden.

Te kwart vóór negen waren de beide schepen elkaar zóó dicht genaderd, dat men „een Beschuit van het eene Schip op het andere kon smijten". Op dat oogen-

8) Het verdient opmerking, dat volgens een Amsterdamsen bericht in de Haagsche Courant van den 23«n Juli 1781 twee dagen te voren (dus toen hij den Engelschman in de Noordzee heette te vervolgen) het vaartuig „De Wakkere (sic.) Patriot", kapt. D. van Baan (sic.) het IJ verliet. Is hier een mystificatie in. 't spel? Bovenstaand verhaal is n.1 in hoofdzaak ontleend aan een adres van Berge°n en Comp. aan de St. Gen., te vinden in de Ned. Jaarb. van 1781j pag. 2110 en 2251. Is de Amsterdamsche berichtgever abuis, of ligt de fout bij de bankiersfirma, die er belang bij kon hebben, de heldendaden van dan kaper te vergrootenf

blik gaf de Engelschman zijn vijand bevel, de vlag te strijken, waarop een der Hollanders, „aanhebbende een roode Vest", den vervolger zou hebben toegevoegd: „strijk zelf, Engelsche hondsvot".

Terstond daarop kreeg de „Cameleon" de volle laag, wat deze op staanden voet beantwoordde. Nu ontstond er een hardnekkig gevcht, waarbij de raas der beide schepen voortdurend elkander raakten, tot omstreeks half tien de „Dappere Patriot" met een vreeselijk geweld in de lucht vloog.

„Of dit jammerlijk ongeluk aan onvoorzichtigheid dan wel aan toeval zij toe te „schrijven, dan of Verbaan, ziende, dat „hij zich niet langer kon verdedigen, lie„ver verkoos den heldendood te sterven „dan zich over te geven, is nimmer kun,,nen uitgemaakt worden, daar niet één „enkel man der geheele equipage behou „den bleef." (De Jonge, Gesch. v. h. Ned Zeewezen, Dl. VI A, blz. 144).

Een schrale troost mocht het heeten, dat ook de vijand er niet zonder deerlijke verliezen was afgekomen. Geheel zijn tuigage verbrandde of werd versplinterd, naar men meende, doordat de groote mast van de „Patriot" over het dek van de „Cameleon" was geslingerd. Eenige zeer gevaarlijke schoten onder water maakten den toestand vcor de overbüjvenden aller, hachelijkst en niet dan met zeer veel moeite en met een verlies van 40 — elders noemt men 52 dooden en gekwetsten, bereikte het schip de haven van Shields.

In Scheveningen was men van het gebeurde langen tijd onkundig gebleven.

Den 218" Aug. verscheen echter in een Engelsch blad het bericht, dat een Britsch oorlogsfregat van 14 zesponders en 90 man equipage den 14*" op de hoogte van Tessel een Hollandschen dogger van 18 zesponders en 20 draaibassen in de lucht had doen vliegen. En hoewel nu de opgave der bewapening niet klopte, bracht dit bericht, in de Haagsche Ct. van den 3e" Sept. '81 overgenomen, op het kleine visschersdorp en bij de verdere nabestaanden een algemeene ontsteltenis teweeg en men vreesde het ergste. Had dit lot werkelijk „De Dappere Patriot" getroffen, dan waren 19 vrouwen tot weduwen, 54 kinderen plotseling tot weezen gemaakt.

De reederij Bergeon en Co. zond terstond, nadat omtrent de noodlottige gebeurtenis eenige meerdere zekerheid was verkregen, een verzoekschrift aan de Staten-Generaal, ten einde voor de achtergeblevenen een toelage te verkrijgen en zelf eenigszins schadeloos te worden gesteld voor het geleden verlies. En het mocht gelukken, Hocgmogenden voor het eerste deel van het verzoek gunstig te stemmen. Bij besluit van den 5™ Novem-