is toegevoegd aan je favorieten.

Willem Mengelberg

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

moderne muziek, waar de nuances zoo veel grilliger zijn gebruikt, wil hij altijd dat de uitvoerenden op deze nuances zullen achten „zooals een kat op een muis loert".

Bij eene melodie die teedere gevoelens vertolkte verlangde hij eens dat hetspel der violisten dit gevoel zoo mooi zou uitdrukken dat, waar er een onbezette plaats in de zaal was, zelfs de leege stoel verliefd moest worden. Orpheus redivivus.

Een melodie mag bij hem nooit vlak klinken, maar moet steeds in levende beweging worden voorgedragen. De muziek van Mahler is in haar wezen, afgezien van alle cultuur en het wijde zieleleven van haren auteur, hoogst natuurlijk. Dat verklaart ook waarom de gezonde Mengelberg zooveel van deze kunst houdt. Het gekunstelde, het onnatuurlijke strijdt tegen zijn volstrekt natuurlijk wezen. Het dilettantisme is hem iets onbekends. Voor paradoxen schrikt hij niet terug om zijn bedoelingen duidelijk te maken. Eene melodie in majeur, die echter een droefgeestigen tint had, gaf hem niet de gewenschte stemming, waarop hij zeide: „U moet deze majeur-melodie spelen alsof het mineur was". De extase van een reus en het stille droomen van een veldbloempje, alles doorleeft zijn muzikaal gemoed en hij verlangt alle stemmingen in de muzikale uitdrukking die tusschen deze twee uiterste beelden liggen.

Om in de muziek de technische moeilijkheden te overwinnen, moet men zijn verstand gebruiken; eerst dan kan men zijn gevoel den vrijen teugel laten. Omgekeerd wordt het musïceeren kindergestamel en in ensemble-muziek een chaos. Men denkt wel eens dat de orkest-dirigent absoluut heer en meester is, maar als het een of ander orkest-instrument solistisch optreedt, moet de dirigent gehoorzaam den solist volgen.

Smart en vreugde, licht en donker, in 't kort contrasten, moeten altijd in muziek aanwezig zijn. Het ware wezen der muziek is het gevoel,