Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

moet dieper getast, moet gezocht worden naar den levensgrond, waaruit het verlangen naar het socialisme is opgebloeid. Want eerst nadat de mogelijkheid van het socialisme geestelijk is gevoeld, is men gekomen tot het verstandelijk zoeken der voorbereidende wegen, die men in belijdenis en theorie heeft vastgelegd. Ook het oudere socialisme, dat wetenschappelijk als zuiver utopistisch werd geoordeeld, kwam op uit een levensvoeling, die naar liefderijker verhoudingen onder de menschen tastte, ook het embryonale socialisme, door communistische secten uit vroeger en later tijd gewild, heeft zijn eigen groote waardij, innerlijk gelijk aan die van het moderne socialisme, dat tot een wereldbeweging is uitgegroeid. De communistische grondtrekken van dat oudere socialisme, werden getrokken uit de levens- en liefdewet van Christus, werden bepaald door diep-voelende karakters, die de liefde als levenswet hadden gepeild. Zij waren het, die de verdrukking der zwakken zagen voortkomen uit het ongelijk stoffelijk bezit, zij wilden de opheffing van dat bezit ter wille van den naaste, zij stelden zich tegenover het eigendomsrecht, niet uit weloverwogen berekeningen en theorieën, maar in den aanvang zelfs zonder berekening en zonder theorie uit louter altruïstischen drang. Het kenmerk eener beweging is pas in de tweede plaats een wei-overdacht organisatie-plan, maar eerst en allermeest de spontaniëteit harer pionieren, maar eerst en allermeest de intuïtieve drang, die zich niet verklaren laat, maar die naar voren gedreven wordt door de geestelijke krachten, die werken in het individu". ')

In de menschheid zelf leeft de noodzaak van de bevrediging harer zedelijke behoeften, in het bewustzijn of het onderbewustzijn van elk individu beweegt zich het algemeen menschelijk saamhoorigheidsgevoel als een kracht. Dit

') Een nieuwe stem, door Daan van der Zee. Blz. 107 en 108.

Sluiten