Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

voorstellingen dan die van den eeuwigen „Kuyper" die de eendrachtston kuipt, of van de oorlogvoerende naties als tegenstanders bij een „verkeerspel". Vooral de plaat met Cromwell op het koord dansend.

„Hier sweeft de staatzucht in haar top"

van D. Stoop is curieus van vinding: men treft er een duivelorkest aan, narren, een leeuw die de trappen afdaalt, Bacchanten.

Dat de vinding in deze prenten waarlijk een factor van beteekenis gaat worden, zooals tot dusverre slechts zeer sporadisch het geval was, heeft wellicht zijn oorzaak in het feit dat ze vaak antwoorden zijn op Engelsche caricaturen. Ook de Engelsche caricatuur was de kinderschoenen nog niet ontwassen, ook voor haar moest Romeyn de Hooghe nog komen, maar intusschen zijn de Hollandsche en de Engelsche spotprentkunst elkaar op niet onverdienstelijke wijze aan het opvoeden.

De Hollandsche caricatuur had den prikkel van zulk een geestelijk duel zeer noodig. Het was tot dusverre, en het is ook later haar ongeluk geweest dat in haar altijd slechts één partij te gelijk aan het woord was, en wel diegene die de macht had. De anti-Oldenbarneveldt-caricatuur had tijdens het bestand vrijwel het rijk alleen. Het eerste stadhouderlooze tijdperk kent geen spotprentkunst tegen de toch niet populaire De Witten. Tegen het eind der achttiende eeuw geven eerst de patriotten den toon aan, totdat na de komst der Pruisen een tijdlang alles Oranjeliefde en keezenhoon was wat de klok sloeg. De vrijheid van meeningsuiting in Engeland, waar beide partijen voortdurend konden publiceeren wat zij wilden, heeft de caricatuur daar in de 18e eeuw zoo groot gemaakt. De spotprent in handen van de machthebbers en ten koste van den verslagene heeft nu

Sluiten