is toegevoegd aan uw favorieten.

Zoek-licht : Nederlandsche encyclopædie voor allen

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

met den afstand van het zwaartepunt van 't juk tot het horizontale vlak, waarin de prisma-ribben (in rust) zich bevinden. Een gevoelige balans schommelt zeer lang en langzaam vóór dat de rusttoestand intreedt.

Bij de hydrostatische b. die dient om het soortelijk gewicht van vaste lichamen en van vloeistoffen te bepalen is de eene schaal, die aan den onderkant een haak draagt aan een korteren beugel opgehangen dan de andere. Het lichaam hangt men door middel van een dunnen draad aan den haak, terwijl men zooveel gewicht op de andere schaal plaatst totdat er evenwicht is; hierdoor vindt men het gewicht van het lichaam. Hangt men dit nu in een ondergeschoven bak water, zoodat 't geheel en al ondergedompeld is, dan plaatst men zooveel gewicht op de schaal (waar 't lichaam aan hangt) totdat er weer evenwicht is. Dit gewicht is dan juist de opwaartsche drukking, die 't lichaam ondervindt of wel het gewicht van het verplaatste water. Daar nu 1 c.M'. water 1 Gram weegt is de opw. drukking in water juist het volume (inhoud) van 't lichaam. Het quotiënt van het gewicht en de opw. druk levert nu het Soortelijk Gewicht.

Om het S. G. van een vloeistof te bepalen, meet men de opw. dr. die een ijzeren of glazen bolletje in die vloeistof ondervindt en die welke het in water ondervindt, 't Eerste bedrag gedeeld door het tweede levert het S. G. Over bijzondere balansen (b.v. die van Roberval), de theorie van het wegen, voorwaarden voor juistheid en gevoeligheid e. d. kan men in elementaire leerboeken der Natuurkunde, bij het M. O. in gebruik, vinden; meer uitgebreide uiteenzettingen vindt men b.v. in Muller-Pouillet's Handbuch der Physik. (zie ook Unster, Bascule).

Balans in de handelswetenschap, staat van bezittingen (activa) en schulden (passiva), benevens het zuiver vermogen in bepaalden vorm: in het debet (links) de activa, in het credit, (rechts) de passiva en het zuiver vermogen. De tellingen in debet en credit

zijn daardoor gelijk. Onder de activa 1 vindt men soms „oprichtingskosten", „Goodwill", e. a.; dit zijn eigenlijk kapitaalsverminderingen (fictieve activa); onder de passiva de afschrijvingen; dit zijn verkleiningen der activa. De Ned. Bank is verplicht elke 14 dagen een verkorte balans te publiceeren. Verschillende banken publiceeren maandbalansen, waarin ze datgene meedeelen, wat van publiek belang is. Elk koopman is verplicht (W. v. K. art. 8) binnen zes maanden na de jaarlijksche afsluiting der boeken een balans op te maken (zie Balansboek). De openingsbalans is die, waarmede een zaak aanvangt. Onder de handelsbalans van een land verstaat men een staat met het totaal der exporten en dat der importen; onder de betalingsbalans het totaal der vorderingen op, en dat der schulden aan het buitenland, respectievelijk in het debet en credit.

Balansboek, boek, dat elk koopman verplicht is te houden (W. v. K. art. 8), en waarin hij zijn jaarbalans moet inschrijven en onderteekenen; dit laatste ter bekrachtiging van de juistheid der gegevens.

Balasore (1), district in Bengalen I (Britsch Indië). Balasore (2), hoofdstad I van dit district met c. 21.000 inw. nabij | de zee; uitvoer van rijst.

Balata is het melksap van de Mimusops BaUata (Bulletree), welke boom in Suriname, Venezuela en Br. Guyana voorkomt. Door koken van het sap coaguleert dit, waardoor een vaste massa verkregen wordt, die uitgerold of tot blokken wordt geperst. Hiervan worden dan de bekende balata-drijfriemen en transportbanden gefabriceerd. De productie van Suriname bedroeg in 1914 1000.000 K.G. tegen een prijs van ± / 1.50 per JK.G.

Balawat is de naam van de ruïnen der vorstelijke paleizen ten N. van Nimrud en ten O. van den Tigris, waar merkwaardige oudheden, de heldendaden der Assyrische koningen bevattend, gevonden zijn.

Balbo, Caesare graaf (1789-1853),