is toegevoegd aan uw favorieten.

De talen in het nieuwe Europa

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Galliërs hebben hun eigen kuituur gehad; maar zij was het privaatbezit van eenige groepen ingewijden, die haar voor zich zelf en hun leerlingen bewaarden.

Van het oogenblik af, dat deze kleine aristocratische en godsdienstige groepen haar heerschappij verloren, stortte deze kuituur ineen. En de Romeinsche beschaving, democratisch in zekeren zin, daar zij zich immers tot iedereen wendde, verving haar zonder dat het noodig was druk uit te oefenen. Zij werd ontvangen als een gunst, niet als een verplichting. Alleen zijn aan haar invloed ontsnapt zij die aan den algemeenen vooruitgang van de beschaving ontsnapt zijn.

Maar zelden komt de verbreiding van een taal door dwang tot stand. Men kan een zekere manier van spreken niet rechtsstreeks afdwingen. De dwang, die uitgeoefend wordt op de individuen spruit vooral voort uit den collectieven wil van de leden van den groep; en die collectieve wil is een uitvloeisel van het belang, dat de individuen er bij hebben om een taal te spreken waarvan het gebruik niet binnen nauwe grenzen beperkt is.

Waar taaiverbreiding plaats had. of nog plaats vindt, is zij meestal het gevolg van een verovering, van een kolonisatie. Maar om zich aldus te kunnen uitbreiden moet een taal als orgaan dienen van een hooger staande kuituur. Men doet slechts afstand van zijn eigen taal ten gunste van een vreemde, wanneer deze laatste in staat is diensten te bewijzen, die de eigen inheemsche taal niet bij machte is te verstrekken. De dwang wordt gewoonlijk niet op de taal zelf uitgeoefend; een staatkundige, economische of intellectueele meerderwaardigheid, die zij gedwongen zijn te erkennen, het prestige van een godsdienst of van een kuituur, die zij overnemen, zijn voldoende om de menschen te doen besluiten, eerst bij gelegenheid, later uitsluitend, een taal te spreken, die niet de hunne was, en vooral de jongeren er toe te brengen de voorkeur te geven aan een taal, die hun ouders niet spraken.

De verbreiding van een gemeenschappelijke taal is een gevolg