Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

SLOTWOORD.

Toen wc het plan opvatten een zoo veelzijdig mogelijk beeld van den huidigen religieuzen toestand in Rusland te geven, waren we ook van plan over de Roomsch-Katholieke kerk in het Sowjetrijk verslag uit te brengen. Helaas hebben wij dit plan niet kunnen verwezenlijken. Niet omdat de Roomsch-Katholieken in Rusland in betere omstandigheden verkeerden, want ook zij hebben, evenals andere christenen, in het lijden der vervolgde kerken hun aandeel en strijden denzelfden strijd om hun geloof. De bijzondere commissie, die door het Vaticaan voor de Russische kwestie pas is ingesteld, heeft zonder twijfel heel wat te berichten. Authentieke berichten zullen echter wel pas ter algemeene kennis komen, wanneer de curie haar documenten voor het geschiedkundig onderzoek publiceert.

Eenige veranderingen moesten in het oorspronkelijke plan aangebracht worden, omdat ernstige ziekte van een medewerker de levering van een opstel verhinderde. Misschien zal het mogelijk zijn deze bijdrage later nog te doen drukken, wanneer een herdruk noodig mocht blijken.

Wij hebben ernaar gestreefd, binnen het bestek van ons boek een zoo rijk mogelijke keuze van feitenmateriaal bijeen te brengen om zoo duidelijk mogelijk te doen uitkomen, in wat voor wanhopigen toestand kerken en christenen in Sowjetrusland yerkeeren. De meeste opmerkingen zijn ontleend aan officiëele kennisgevingen van de bolschewisten zelf. De overige berichten en brieven zijn, helaas, maar al te authentiek, ook wanneer we namen en data uit bezorgdheid over schrijvers en hun familieleden niet konden bekend maken; en alle pogingen van de bolschewistische pers om ze door verdachtmaking krachteloos te maken, veranderen daaraan niet het geringste.

Aan de hand van de inhoudsopgave kan ieder, die een voordracht houden wil, de stof spoedig en gemakkelijk vinden, om een juist beeld van de wezenlijke kerkelijke en godsdienstige toestanden in Rusland te vormen en te geven. De vraag naar deze dingen zal nu immers niet meer verstommen en de bolschewisten zorgen er, helaas, wel voor, dat de spanning geen oogenblik verslapt. Daarom

Sluiten