Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

X. Het karakter der gemeente Velsen.

Aan het slot dezer beschouwingen gekomen, moge, parallel met het vijfde hoofdstuk over het gelaat der gemeente, een korte samenvatting worden gegeven van het sociaal karakter van ons gebied.

De trekken van het „gelaat" worden, gelijk we zagen (p. 44), gevormd onder invloed van de wisselwerking tusschen de menschelijke activiteit en de natuur. Deze „landschappen" drukken op hun beurt een bepaald stempel op de menschelijke groep, die in hen leeft en werkt; aldus krijgt in een dergelijk, naar de landschappen sterk gedifferentieerd gebied, de bevolkingsgroep eveneens een heterogeen karakter, welks trekken zich, mèt die van het gelaat van het gebied, in de loop der jaren hebben gewijzigd en vermenigvuldigd. Dat daarbij ook invloeden van buitenaf een belangrijke rol speelden, spreekt vanzelf; in de moderne maatschappij doet iedere kleine wijziging zich overal direct en indirect gevoelen. De verschillende karaktertrekken zijn indentiek met bepaalde groepen in de bevolking, en passen bij de landschappen, die in de gemeente Velsen te vinden zijn. Het sociaal karakter kan derhalve beschouwd worden als de synthese der beide factoren bodemgebruik en bevolking, die in de voorafgaande hoofdstukken uitvoerig werden geanalyseerd. Zooveel mogelijk moeten alle relaties tusschen die beiden in het sociaal-geographisch onderzoek worden opgenomen; zij bepalen het karakter der menschelijke vestiging. Het is de sociaal-geograaf daarbij niet te doen om de historische ontwikkeling, doch om het totaalbeeld, zooals zich dat bij een nauwkeurige beschouwing aan hem voordoet. „L'aspect de contrée pleinement civilisée, avec sa continuité de cultures, ses étendues oü se manifeste une règle introduite par 1'homme, est un résultat artificiel qui tient a la durée des établissements, qu'il a pu f onder" (V i d a 1 de la Blache, Principes de géographie humaine, p. 171). Hierbij is de mensch niet de eenige, noch de voornaamste factor; de bodem, meer in het bijzonder haar agrogeologische en hydrographische eigenschappen, bepalen mede de aard der vestigingen.

Gelijk in de ontwikkeling van het gelaat der gemeente een

Sluiten