is toegevoegd aan uw favorieten.

Socialistiese opvoedings- en onderwijsdenkbeelden

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

beider doeleinden, waaraoor dij samcnKuppcuug, um-u *»» school, noch de productie tot haar recht komt.

De pedagoog Aloys Fischer, een der redacteuren van Die Erziehung, oefent cultuurfilosofiese critiek op de productieschool. Zijn critiek betreft voornamelik het econo* mies*georiënteerd, stóffelik arbeidsbegrip en de aan de idee productieschool ten grondslag liggende materiahstiese wereld* en levensbeschouwing. „Solange der Humanitats* gedanke als padagogische Norm seine Geltung nicht ver* loren hat, wird man die ökonomisch*orientierte Erziehung und Arbeitsschule nicht als Fortschritt bewerten können, sondern als Abweg von der ganzen bisherigen Entwick* lungslinie des menschlichen Geisteslebens.",8)

Deze critiek is niet immanent, daar zij van geheel andere wereldbeschouwingspraemissen uitgaat; daarom is zij door de bolsjewistiese pedagogiek als zodanig niet te aanvaarden.

De school tijdens de periode der „Nieuwe economiese poll* Hek" (1922—1927).

De „Nieuwe economiese politiek", door Lenin geïnaugu* reerd, is een terugkeer van het oorlogscommunisme met zijn te sterke centralisering en burocratisering van de staats* industrie tot een volkshuishouding, waarin op opportunis* tiese gronden weer enkele kapitalistiese elementen werden opgenomen. Zo werd, als concessie aan de kleinburgerlike klasse, kleinhandel en tot zekere hoogte vrije prijsvorming toegestaan, en ook het particulier grondbezit erkend.

Toen de zo zeker verwachte wereldrevolutie uitbleef, kwam Lenin tot de overtuiging, dat Rusland nog niet onafhankelik van het wereldkapitalisme kon bestaan. Boven* dien was het land zo verarmd, dat de opbouw van de communistiese staat uit eigen middelen niet kon worden volbracht, zodat Rusland daartoe buitenlandse credieten nodig had, die het slechts verkrijgen kon, door als tegen* prestatie concessies te verleenen aan het buitenlandse grootkapitaal. Dit was de economiese situatie van de N.e.p.* periode. Lenin heeft als realisties politicus de noodzakelik* heid van deze concessies aan het kapitalisme ingezien, maar de koerswijziging toch alleen geïntroduceerd als een tijde*

«*) Otto Scheibner. Zwanzig Jahre Arbettsschule in Idee und Gestat* tung. Leipzig, 193a S. 90.