is toegevoegd aan uw favorieten.

Adolf von Harnack, voornamelijk als dogmahistoricus

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Het was een heerlijke tijd, deze eerste tijd van de lente der Reformatie, waarin al wat levend was scheen te zullen samengevat worden tot een eenheid ,

Wat heeft hij gedaan? Hij heeft geworsteld met „der Rehgion seiner Kirche" en om een genadigen God *). Hij heeft door „Reduktion" en „Vereinfachung" de religie hersteld en alles teruggebracht onder „das Wort Gottes nach dem reinen Verstand" "). Luther was een profeet, „Die Reformation bedeutet einen epochemachenden Umschwung in der Religiongeschichte überhaupt; denn Luther hat das, was man bisher für das Wesen der Rehgion hielt, als vorübergehende oder secundare oder gar als bedenkhche Erschemung betrachtet und er hat das, was bisher als abgeleite Wirkung der Religion galt, als ihr Wesen beurteüt oder doch den Anstosz zu solcher Beurteüungen gegeben*). Luther heeft ml. de religie laten bestaan" in „Erlösungs- und Vorsehungsglaube", door Woord en Sacrament gegeven8). En daarmee is een vroomheid geboren, die bestaat in het weten op grond van Zijn Woord, dat God niet toornt en die verder alles onveranderd laat8). Dat was gevaarlijk, maar juistï). Daar is ook een gemeenschappelijk iets met het Katholicisme in het mini adhaerere Deo bonum est, maar toch is het verschil groot, want Luther predikt den God, die zonde vergeeft, Luther op het voetspoor van Jezus zelf8). >f

En daarbij heeft hij het ideaal der ,,cluisthcheVoUkommenheit^ gesteld, nieuw gesteld, reformatorisch gesteld, door zijn „Reduktion" op het Woord van God •).

Luther heeft ook, als Augustinus, in zijn persoonhjk leven den nieuwen vorm van religie, de reformatie, beleefd. „Luthers Ringen war also ein stehvertretendes und befreiendes". Wij behoeven het

») Lehrbuch, III, 811.

•) IIL 822/3. .

*) ib, HL 824, 828; cf. Wesen, p. 168; dit is Reformation .

«) Reden und Aufsatze, II, 299, 302, 321. cf. Wesen, p. 178 v.

6) Reden und Aufsatze, II, 300.

o) ib, II, 364 v.

n ib, 11,309 v. , ■ , i

•) ib, II, 312, 313 v, 322. „Der Protestantismus" heeft het Evangelie opgevat ais een zeer „einfaches, göttliches und darum menschliches".

•) Lehrbuch, III, 850. Erforschtes und Erlebtes, p. 123.