is toegevoegd aan uw favorieten.

Historische democratie

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

persoonlijk verantwoordelijkheidsbesef en vrijwillige eerbied voor de overheid, voor wet en gezag. De russische kerkvernietiging, na de vestiging der sowjetheerscbappij, was een uitbreiding van de omwenteling, die op staatkundig gebied reeds was voltrokken, tot het kerkelijk gebied. Zij was, van het streven naar eenheid in de nieuwe levenshouding op kerkelijk en staatkundig gebied gezien, consequent en welhaast onvermijdelijk.

Het protestantisme, in zijn staatkundige verschijning

tot die zijde wordt deze verhandeling zooveel mogelijk

beperkt —, heeft in het nederlandsche politieke leven der laatste tijden niet voldoende aandacht gekregen. Immers, waar het voor het staatkundig leven om staatkunde gaat, daar is het nederlandsche protestantisme voorbij gaan zien dat de Hervorming ook in hooge mate een staatkundige hervorming is geweest en zonder de sterke ontwikkeling van de staatkundige zijde van haar beginsel, zich nimmer had kunnen handhaven tegenover de aanvallen van de, toentertijd, sterke staatkundige of wereldlijke machten, die onder de roomsche staatsopvatting en directie leefden. De Hervorming heeft in harmonie met haar kerkelijke organisatie ook een eigen staatkundige en maatschappelijke organisatie gebracht, die vooral voor de noord-europeesche volken een openbaring van hun staatkundig vermogen is geworden en de wereldmachten heeft voortgebracht, die thans de dragers van cultuur, macht en welvaart zijn geworden. Het is vooral aan de staatkundige uiting der Hervorming dat namen als die van Willem van Oranje, Gustaaf Adolf van Zweden, zijn verbonden. Nederland's wereldhistorische beteekenis is in zijn deelneming aan dat groote gebeuren gelegen en ook zijn toekomst is daaraan gebonden. De staatsopvatting, voortvloeiende uit het protestantisme en de staatsopvatting, voortvloeiende uit het roomschkatholicisme geven de twee groote, tegengestelde richtingen aan van het staatkundig leven der volken, die