is toegevoegd aan uw favorieten.

Historische democratie

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

staan. Elke maatschappijvorm kan ook een gezag vormen en dit doen eerbiedigen. Voorwaarde is dat die maatschappij door één groote gedachte wordt gedragen; gezag ontstaat uit, en kan slechts ontstaan bij consequentie van levensgrondslag en doel. Terwijl b.v. het roomsch-katholicisme in de sfeer van zijn kerk een zeer sterk gezag weet te handhaven door de consequentie van zijn houding binnen die sfeer, brengt het daarbuiten overal ondermijning en verval van het gezag, doordat het daar onder tweepolige richting leeft en in principieel conflict met den grondslag van het tegenwoordige maatschappelijke en politieke leven staat. Het feodale gezag, eens, bij zijn eigen vorm van samenleving, van groote hechtheid, zou thans nergens een grondslag kunnen vinden. Met de handhaving van het bestaande gezag door de autoriteiten behoort, indien in de maatschappij veranderingen plaats hebben, een voortdurende vorming van nieuw gezag door de Regeering gepaard te gaan. Doch deze vorming van gezag is een bij uitstek nationaal proces en kan alleen op nationalen grondslag plaats hebben al zal de drang naar verandering dikwijls zijn oorsprong nemen in nieuwe ideeën, buiten de natie ontstaan. Dit kan nimmer een bezwaar zijn. Op die wijze is het grootste deel van onze cultuur ontstaan, doch die ideeën moeten door de natie zijn opgenomen en verwerkt. De bestaande instituten, in de eerste plaats de bestaande vertegenwoordiging van het volk in de Staten-Generaal en de bestaande methoden van regeeringsvorming door het parlementaire stelsel, zijn nog in hooge mate in staat den drang naar nieuwe gezagsvorming tot uiting te brengen en vorm aan dat nieuwe gezag te geven. Doch eerste eisch daarvoor is dat het nationaal karakter van de Regeering hersteld worde.

Deze beschouwingen gelden voor alle gezag; het staatkundig gezag in het algemeen, het speciale koloniale gezag, het bizondere gezag in de weermacht. In hun