is toegevoegd aan uw favorieten.

Nederland en Vlaanderen

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

beweging bij ons 200 weinig populair is. De Vlaamsche beweging heeft, behalve haar anti-dynastiek en anti-belgisch karakter, nog een tweede aan Nederland antipatb,etisch karakter: zij is eene democratischclericale beweging. Daardoor heeft zij geen vat op eene onzer partijen. Als democratisch stoot zij de behouders af; als katholijk de ultraprotestanten; als clericaal de liberalen. Nederland heeft voor eenige jaren ondervonden, wat ultra-protestantsche clericale democratie beteekende en gevoelt er nog de naweeën van; men kan het niet kwalijk nemen, wanneer het thans terugdeinst de proef van ultramontaansche clericale democratie te nemen.

Inderdaad, deze overweging alléén zou tegen eene bijvoeging der Vlaamsche provinciën bij Nederland beslissend wezen. Het zou het ultramontaansch element in onze politiek tot het overheerschend element maken, en wij hebben aan het Nederlandsch ultramontanisme genoeg. Men behoeft slechts een oog in de Vlaamsche papieren te slaan om te zien, hoezeer Vlaanderen s sympathien in de lotgevallen van Europa onze antipathien zijn. Nederland heeft, wanneer het dit gadeslaat, eenig regt aan deze enthousiasten, die een nieuw Nederlandsch rijk stichten willen, ernstig af te vragen: zoekt gij bij mij een vaderland of eene schuilplaats ? Is het wel zoo zeer uit liefde tot mij, dat gij mij dus aanzoekt, als uit vrees voor Frankrijk? Een Vlaming schreef dezer dagen zeer juist, dat de Vlaamsche zaak, benevens het vraagpunt van nationaal zelfbestaan, „ook dat van volksverlichting en vooruitgang' behartigen moet, dat „die onafhankelijkheid naar buiten wil, ook vrijheid van binnen moet willen", en dat „de priester-heerschappij ten minste zooveel schuld heeft als de Waalsche, aan het verval van Vlaanderen en aan de ontzenuwing des Vlaamschen karakters."1 Nederland zou zelfs de Vlaamsche provinciën en de Vlaamsche zielen te duur gekocht rekenen, wanneer het ze betalen moest met achteruitgang in verstandelijke ontwikkeling en in politieke hberaliteit.

Dezelfde oorzaak die de Vlaamsche beweging inpopulair maakt in Nederland maakt haar onvruchtbaar in België. Zoolang zij haar anti-dynastiek, anti-Belgisch, haar democratisch-clericaal karakter behoudt, zal zij tegen haar doel inwerken. Het Belgisch gouvernement kan niet concessiën doen aan eene partij die haar zoo vijandig te gemoet gaat; het gouvernement dat de Belgische volkseenheid en het Belgische liberalisme vertegenwoordigt, kan niet de wapens afgeven die geëischt worden om België en de Hberaliteit te dooden. En de Nederlanders kunnen insgelijks niet wel sympathiseren met eene rigting die op bijna alle punten zeer bepaaldelijk anti-Nederlandsch is, alleen omdat de mannen die haar steunen een Nederlandsch dialect spreken.

Wij ontkennen de regtmatigheid van een groot deel der Vlaamsche grieven niet. Wij willen geenszins met tweeërlei maat meten en gegronde aanspraken loochenen, omdat zij, die ze voor den dag brengen, begrippen van staatkunde, maatschappelijke en politieke stellingen hebben, die geheel tegen de onze overstaan. Wij gelooven alleen te 1 De Vlaamsche Beweging. Zie de NederL Spectator, 1 Junij no. 22 blz. 170.

»3