is toegevoegd aan uw favorieten.

Dynamisme en logies denken bij natuurvolken

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

dorpelingen, maar ook hier treedt telkens het persoonlike element op de voorgrond; het „communisme" uit zich niet in een beschikkingsrecht van de gemeenschap over goederen, maar in een telkens wisselend persoonlik bezit, waarbij de aanleiding tot de verwisseling steeds ligt in de hebzucht van het individu, zij 't, dat de jiieuwe bezitter om zijn fatsoen verplicht is, weer afstand te^roen, als een ander erom komt.

Leenhardt rapporteert over Nieuw-Caledonië:

„Wanneer het hoofd zijn eerste yamwortels heeft uitgetrokken, loopt ieder naar zijn eigen veld om enige „ere-yams" te oogsten. Iedere groep van de clan offert op z'n beurt de eerstelingen aan het hoofd. De opzichter (ordonnateur) bekijkt wat ieder brengt en tekent het aan, door een knoop in een draad te leggen. Men legt de yams op een hoop, die men vervolgens plechtig verdeelt om ze te nuttigen."

Hier schijnt het hoofd geëerd te worden^ als vertegenwoordiger van de gemeenschap. Maar ieders persoonlik belang blijkt zorgvuldig te worden ontzien. Want 3 of 4 dagen later roept het hoofd zijn mensen weer op. Ieder krijgt dan van zijn veld zoveel yams als hij eerst aan het hoofd heeft gebracht. Zorgvuldig wordt toegezien, dat de rekening precies klopt. Komt er een vergissing voor, dan wordt daarop gewezen en 't hoofd herstelt ze onmiddellijk

De aangehaalde gevallen zijn zeker niet voldoende, een gefundeerd oordeel mogelik te maken omtrent de graad van communisme, dat bij natuurvolken wordt gevonden. Maar ze laten wel de voorlopige conclusie toe, dat de leden der gemeenschappen hun persoonlikheid terdege laten gelden. Wanneer we hadden gevonden, dat het economiese leven in minder gevorderde maatschappijen dan de onze veel communistieser was dan het blijkt, dan zou dit nog niet behoeven te leiden tot het denkbeeld van een vaag Ik-bewustzijn. Ook in onze maatschappij gaat het communisme tamelik ver, nl. in het gezin. De man, die steeds weer zijn salaris tuisbrengt ten bate van het gezin, wordt er evenwel niet van verdacht, - dat zijn Ikwustzijn geleden heeft.

Ook op ander gebied van het sociale léven dan het zuiver economiese blijkt geen wegcijfering van de persoonlikheid. Bekend is, dat trekkende volken ouden en zwakken, die niet mee kunnen komen, aan hun lot overlaten. Het wordt o.a.

*) Maurice Leenhardt. Notes d'ethnologienéo-calédonienne, 1930, blz. 93.