is toegevoegd aan uw favorieten.

Dynamisme en logies denken bij natuurvolken

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

deerd, dat de lagere volken het vermogen missen, het juiste verband te leggen tussen oorzaak en gevolg. Hier vindt de ^liefde leer van het prae-logiese denken haar oorsprong. Zeker, de leer treedt de laatste tijd in wat verzwakte vorm op. Lévy-Bruhl erkent, dat ook bij natuurvolken logies denken voorkomt en bij hogere volken „primitief" denken. Beide f eiten zijn trouwens zo evident, dat een ontkenning niet mogeUk is. Maar tegelijkertijd gaat men voort, door 't aandragen van massa's materiaal omtrent magies geloof, zonder verband met het dageliks leven, de indruk te wekken, dat de natuurmens eeuwig aan 't toveren is.

Het zou de moeite lonen, van een aantal op verschillende kultuurtrap staande natuurvolken te trachten vast te stellen, welk aandeel de magiese handelingen hebben in het doen en laten van de mens tegenover dat der „gewone" handelingen.

Met bijna elke ethnografie loopt men de kans, hiervan een verkeerd beeld te krijgen. De ethnografen toch zullen de neiging hebben, op het afwijkende de nadruk te leggen. Het bebouwen van het land, het jagen, het bereiden van voedsel is betrekkelik gauw afgekeken. Grote uitweidingen daarover vindt men dikwijls niet, terwijl magiese en religieuze handelingen uitvoerig worden beschreven.

Nog een andere omstandigheid is in aanmerking te nemen. Vele gevallen van toverij komen voor in verhaaltjes. Rasmussen deelt heel wat mede over de magiese gebruiken der Eskimo's, die hij zo goed kent. Maar de mooiste gevallen kwamen voor in de oude tijd: „As long as the shamans are telling of what happened in the olden days, their imagination is naturally borne up by all that distance has rendered great and

wonderful In the older days—ah, there were real shamans

then! But now, all is mediocrity; the practice, the theories of all that one should know may still be remembered, but the great art, the dizzying flights to heaven and to the bottom of the sea, these are forgotten. And therefore I was never able to witness a spirit seance which was really impressive in its effect .... Nevertheles, the shamans were never humbugs or persons who did not believe in their own powers; and it was also extremely rare to meet with any scepticism among the listeners"

Voor de onderstelling, dat men hier te doen zou hebben

1) Knud Rasmussen. Intellectual Culture of the Iglulik Eskimos, blz. 131.