is toegevoegd aan uw favorieten.

Dynamisme en logies denken bij natuurvolken

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

te geven van 't waarom, weet hij volkomen hoe hij het mineraal in de praktijk moet behandelen.

De sponzige stukken worden opnieuw bewerkt, maar ze worden nu in vertikale lagen gezet met houtskool ernaast. Men steekt deze nu beneden aan, want men heeft een groot vuur nodig. Men zet er drie pijpen in met een dwarspijp en blaasbalg. De meester prikt telkens in 't sponzige brok om te zien hoe ver het staat Omdat 't een belangrijk werk is, laat men het weer voorafgaan door offers.

Als de eerste regens vallen, houdt het werk op. In 't dorp ontvangen de vrouwen de werkers met vreugdekreten. De ntangala wordt bedankt door de smid.

Zie hier de verkorte maar zo volledig mogelike inhoud van Wyckaert's uitnemend verslag i), waarvoor we hem dankbaar mogen zijn.

Opvallend is hierbij weer de doelmatigheid van alle nietmagiese handelingen en de vaardigheid, die zo groot is, dat volgens Wyckaert mislukking van het werk zeldzaam is. Ervaring van vele geslachten moet nodig geweest zijn, om de techniek zo ver te brengen. Zonder zich rekenschap te geven van het waarom, zegt W., weet de leider nauwkeurig hoe hij 't materiaal moet behandelen. Daaruit volgt dat de tientallen oorzaken van mislukkingen, die zich kunnen voordoen, en die zich in vroeger tijden ook moeten hebben voorgedaan, door de voorvaderen ontdekt zijn.

/*Deze oorzaken moeten stuk voor stuk zijn uitgeschakeld. Dit bewijst dat de negers, of tenminste de besten onder hen, in staat waren en zijn, in een samengesteld procédé behoorbk causaal te denken. Tenzij men aanneemt dat de negers'de ijzerbewerking kant en klaar van andere, meer begaafde volken hebben overgenomen. Hiervoor is echter geen. bewijs voorhanden, integendeel. Felix von Luschan is op grond van vele gegevens tot de conclusie gekomen, dat de negers de ijzerbewerking gekend hebben vóór de Egyptenaren, dat dezen ze van hen hebben overgenomen en dat ze van Egypte uit over Voor-Azië en Europa verspreid is »).

Tegenover het feit van de doelmatige techniek zeggen de gevallen, dat een mislukking aan de mystieke werking van verkeerde daden der deelnemers of hun vrouwen wordt geweten,

TJ* Forgerons P^ns et forgerons chrétiens au Tanganika. Anthropos IX 1914, blz. 371—378.

*) Felix von Luschan. Eisentechnik in Afrika. Zeitschrift für Ethnologie. Band 41, 1909, blz. 52."