is toegevoegd aan uw favorieten.

Dynamisme en logies denken bij natuurvolken

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

gebrek aan kritiese zin, wanneer men daarbij in het oog houdt, dat ook in onze maatschappij grote massa's zich op dezelfde wijze zouden gedragen.

„ ist dabei nachdrüklich zu betonen, dasz es einen

durchgreifenden Unterschied zwischen „Naturvolk" und „Kulturvolk" nicht gibt, sondern, dasz auch innerhalb eines „Kulturvolkes" die hreite Basis immer noch aus dem Naturvolk besteht, über dessen Niveau sich nur eine Minoritat zu höherer Einsicht in das Naturgeschehen, zu gröszerer Freiheit des Denkens und zu edeleren psychischen Leistungen zu erheben im Stande ist" zegt Stoll

Men kan moeilik verwachten, dat er twijfelaars onder een natuurvolk een experiment zullen gaan ondernemen om te zien, of de aanraking werkehk zo gevaarlik is. Het enige, wat op een experiment kan lijken, is de poging, die de stoutmoedige wellicht waagt, de machthebber ten val te brengen. Wanneer het niet gelukt, dan is de autoriteit van het hoofd des te steviger gevestigd; slaagt de usurpator, dan treedt eenvoudig het ontzag voor hem in de plaats van dat voor zijn voorganger. Overigens is het nauwehks denkbaar, dat de Polynesiërs en de Maori's steeds van zulk een ontzag voor hun vorsten en hoofden vervuld waren, dat de taboe's als 't ware altijd weer opnieuw geboren werden. De eenmaal gevestigde traditie en het inprenten ervan aan de jeugd moet een machtige factor zijn. Wanneer zo nu en dan de suggestieve angst, ontstaan door het onwillens breken van een taboe, een opvallend ziekte- of sterfgeval tengevolge heeft, dan strekt de indruk, die dit maakt, weer voor geruime tijd. En het gaat zelfs niet aan, het leggen van verband onlogies te noemen, wanneer de gevolgen van een taboebreuk zich zo duidelik demonstreren.

Aanvaardt men eenmaal het gezag als bron van sommige vormen van mana-geloof en taboe's, dan zijn ook verschillende vreemde gebruiken wel te verklaren.

Zo de vrees van een hooggeplaatste, dat een ander zich in de letterlike zin boven hem zal verheffen door op het dak te klimmen of over hem heen te stappen. Dit berooft hem van zijn mana, d.i. macht, en is dus taboe. Het meest voor de hand ligt de gedachte, dat zulk een verheffing gebrek aan ontzag betekent, wat de persoon in kwestie dus een gevoel van onmacht bezorgt.

De eeuwenlange ontwikkeling, die dergelijke denkbeelden

*) ibid. blz. 15.