is toegevoegd aan uw favorieten.

Encycliek van onzen Heiligen Vader Pius XI, door de goddelijke voorzienigheid Paus,

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

feit, dat de mensch als persoonlijkheid door God gegeven rechten bezit, die geen enkele inbreuk, welke beoogt deze te loochenen, op te heffen of onbruikbaar te maken van de zijde der gemeenschap kan gedoogen.

Door de miskenning van deze waarheid wordt voorbij gezien, dat het echte gemeenschappelijk welzijn ten slotte bepaald en vastgesteld wordt uit de natuur van den mensch met haar harmonisch evenwicht tusschen persoonlijk recht en sociale verplichtingen', alsmede uit het door diezelfde menschennatuur bepaald doel van de gemeenschap. De gemeenschap is door den Schepper gewild als een middel tot de volle ontvouwing van de individueele en sociale kwaliteiten, die ieder mensch op zich, gevend en nemend, tot zijn eigen welzijn en dat van anderen productief te maken heeft. Ook die meer omvattende en hoogere waarden, die niet door de individuen, maar door de gemeenschap verwezenlijkt kunnen worden, zijn tenslotte door den Schepper ter wille van den mensch gewild, voor zijn natuurlijke en bovennatuurlijke ontwikkeling en voltooiing. Door af te wijken van deze orde schudt men aan de steunpilaren, waarop de gemeenschap rust en brengt daarmede de rust, de zekerheid, ja het bestaan van de gemeenschap zelf in gevaar.

De geloovige mensch heeft een onloochenbaar recht om zijn geloof te belijden en in de passende vormen te beleven. Wetten, die de belijdenis en beleving van dit geloof onderdrukken, of bemoeilijken, zijn in tegenspraak met de natuurwet.

Gewetensvolle ouders, zich van hun plicht als opvoeders bewust, hebben als eerste een oorspronkelijk recht, de opvoeding van de kinderen, hun door God geschonken, te bepalen naar den geest van het ware geloof en in overeenstemming met de beginselen en voorschriften ervan. Wetten, of andere maatregelen, die dezen wil van de ouders in schoolkwesties, hun door het natuurrecht gegeven, uitschakelen, of door bedreiging of dwang krachteloos maken, zijn in tegenspraak met het natuurrecht en zijn in diepste en laatste kern onzedelijk.

De Kerk, die geroepen is het Goddelijk natuurrecht te beschermen en uit te leggen, kan derhalve slechts de school-