is toegevoegd aan uw favorieten.

In het rijk van zon en sterren

Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

EEN WERELD VAN VUUR

Terwijl we die verschillende donsbedden zoo aan het bekijken zijn, merken we al spoedig dat de heele don in een voortdurende rustelooze beweging verkeert, en men krijgt, door de spectrohelioscoop gezien, werkelijk de indruk van een wielende en kolkende heksenketel, waarvan het niet ongevaarlijk uiterlijk nog wordt verhoogd door formidabele bloedroode vlammen, die er zoo nu en dan plotseling met groote snelheid uit te voorschijn schieten, tot waarlijk duizelingwekkende hoogte soms. Dat zijn protuberansen, waarvan men er op onze afbeeldingen een aantal tegenkomt (Plaat V en XII). Men heeft er gezien, die in een uur tijds naar buiten sloegen over een traject van een \wart-millioen \ilometer! Doch dat Zijn natuurlijk uitzonderingen. Het record in hoogte staat op naam van de protuberans van 30 Maart 1938, die het gebracht heeft tot niet minder dan anderhalf millioen kilometer. Gelukkig bevinden de planeten zich ver genoeg van de vlammende zonnewereld vandaan, zoodat er van die kant althans geen onraad dreigt; op onze veilige afstand van 150 millioen kilometer kunnen we de gebeurtenissen daarginds op ons gemak bestudeeren.

De eenigste gelegenheid waarbij vroeger protuberansen konden worden waargenomen was een zonsverduistering. Deze rossige „uitsteeksels” (want dat beteekent protuberans letterlijk) immers zijn meestal te klein van afmeting en in elk geval te lichtzwak om niet door het verblindend licht van het zonsoppervlak overstraald te worden. Eerst wanneer bij een zoneclips de donkere maanbol tusschen de aarde en zon in was komen te staan, zoodat de felle zonneschijf voor ons werd afgedekt, konden de fijnere details buiten de rand van de zon voor den dag komen: de protuberansen, maar vooral ook de corona.

Deze zonne-„kroon” is een krans van zilverig wit schijnsel, die de geheele zonnebol omstraalt, en waarin somtijds hoogst merkwaardige straalvormen te ontdekken zijn, welke dan steeds optreden in de omgeving van de noord- en de zuidpool