Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

in zjjn kennis onmiddellijk gegeven P" Dit is het cardinale punt, een vraag, waarop ieder door zelfstudie een antwoord mo>3t hebben verkregen, zal hij in zjjn beschouwingen ooit verder kunnen gaan. In de beantwoording dezer vraag heerscht geen overeenstemming.

Of men zijn ideëen al breedvoerig gaat ontwikkelen van weerszijden, het zal niet baten; zelfs toenadering in zienswijze blijft onmogelijk, integendeel de ingeslagen wegen zullen zich steeds meer en meer van elkander verwijderen.

Volgens de immanente philosophie is onze bewustzijnsinhoud het onmiddellijk gegevene ; wij mogen geen andersoortig bestaan, wol een gelijksoortig bestaan, ieder met eigen bewustzijnswereld aannemen.

De realiteit der wereld, zooals wij die waarnemen, wordt dus ontkend, het bestnan van medemenschen slechts als geesten aangenomen. Of de andere geesten van denzelfden aard ook tot het onmiddellijk gegeven behooren blijft twijfelachtig ; nergens wordt getracht een meening te motiveeren.

Het wordt Hume als een inconsequentie toegerekend, dat hij het bestaan van medemenschen aanneemt en de realiteit der buitenwereld ontkent.

Wat de aanhangers van de immanente philosophie als onmiddellijk gegeven meenen te bezitten is het gevolg van nadenken en geenszins iets onmiddellijks. Ilun onmiddellijk gegeven is niet het meest voor de hand liggend ; door middel van redeneering zijn ze met behulp van eerste gegevene tot die zoogenaamd onmiddellijke gekomen.

Het is zelfs onmogelijk zonder hulp van die eerste tot de onmiddellijke te geraken.

Door het vooropstellen van dergelijke resultaten van wetenschappelijk onderzoek, kan men wel met eenig succes schrijven voor lieden, die met de zaken eenigszins op de hoogte

Sluiten