Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

goden en meesters, en toen later bleek, dat die machten en goden daar onschuldig aan waren, toen heeft men alles verdeeld op éen stuk papier of omheind. Dat neemrecht en opbergen, door enkelen ondernomen, en door anderen nagelaten, moest tot gevolg hebben, dat de eene mensch afhankelijk werd van den ander.

Toen de beste gronden door enkelen in bezit waren genomen, gaf dat een stoornis in de vreedzame samenleving, wat toen al zoo in het oog viel, dat de profeet Jesaja in zijn tijd al waarschuwde voor nog meer nemen (zie Jesaja 5 vers 8). Wijl de nemers en bezitters alle machten in handen hebben en niet bevreesd zijn voor hervormingen, om anderen gerust te stellen, werd er een wet geschreven, dat er in 't vervolg niet meer genomen mocht worden.

De niet-nemers waren toen, gelijk nog lieden, blijde met die hervormingen en wet, maar begrepen niet, dat zij tot doel hadden, het een keergenomenetebeschermen. Wat nog zijn reden heeft, n.1. dat de niet-nemers geen wetten schijnen te kunnen begrijpen.

De grond met zijn inhoud voor een groot deel in beslag genomen door enkelen, en beschermd dooi- de wet. was een onnatuurlijke grondslag, en daardoor een bron voor roof, moord en onderdrukking, waarvoor de onderdrukten en nietsbezitters zich gebruiken laten.

Nu dat rooven en moorden om bezit te verplaatsen, nu de grootste nemers den kleinen weer alles afnemen, en dit op zulk een groote schaal begint dat geen vrouw en kind meer veilig is, en zij daarom misschien bevreesd zijn voor eigen ondergang, nu doen zich weer hervormers voor (waaronder met zeer vrije gedachten) om den grond door aankoop weer terug te brengen aan de gemeenschap, onder beheer van gemeenten en regeerders, en die zeker wel de taak op zich willen nemen, om de opbrengst te verdeelen en de werkers aan 't werk te houden.

Als dat eens ontwikkelde neemrecht doorgevoerd werd, zoodat niet enkelen den bodem beheeren, maar ieder die wil, daar gebruik van kan maken, teneinde zelf zijn belioeften daarop te verbouwen of uit te halen; Of als groepen zich vrijwillig samenvoegen en

Sluiten