Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

vinden in de aswenteling van het hemellichaam, anderdeels ontstaan door de circulatie, welke het gevolg is van de warmteverevening tusschen de onderste en de bovenste lagen. Ook hier moeten stroomingen tegenstroomingen bestrijden en in de gebieden, waar dit plaats heeft, worden de schollen zoo geweldig tegen elkaar aangedrongen, dat zij zich somwijlen hoog opstapelen.

Wanneer deze schollen reeds de uitgebreidheid hebben van vastelanden, dan zullen zich op haar oppervlak geweldige ribben vormen, bergketens, die een groot gedeelte van de planeet omspannen, gelijk bijv. op onze aarde de Andes, die zich bijna van de Noordpool tot de Zuidpool uitstrekken en in haar kern werkelijk bestaan uit dat oergesteente, waaruit onze planeet zich haar eerste vaste pantser opbouwde. Wanneer echter de Andes ontstaan zijn uit het opelkaarstuwen van schollen, tengevolge van machtige, aan elkaar tegenovergestelde stroomingen, dan moet ten tijde, dat deze bergketen gevormd werd, de ligging van den equator bijna lijnrecht tegenovergesteld geweest zijn aan de tegenwoordige ligging, want zulke stroomingsverschillen als wij moeten aannemen in dit geval, zullen nooit anders dan evenwijdig aan den equator plaats kunnen vinden. Wij willen dit onthouden omdat wij later nog over een reeks van feiten zullen moeten spreken, die slechts verklaard kunnen worden door een langzame verplaatsing van de aardas in de ruimte.

Wanneer werkelijk de gebergten ontstaan zijn door zulk een omhoogschuiven van tegen elkaar aangedrongen schollen, dan is de aardkorst daaronder voorzeker niet sterker, doch veeleer zwakker dan ze onder de vlakten is; de gebergten beteekenen dus niet een plus aan vaste massa, gelijk men uit de aanschouwing zou kunnen opmaken.

Met een netwerk van lijnen tusschen de schollen, precies gelijk aan dat wat we op het lavameer van den Kilauea zien, moet ook nu onze aarde overspannen zijn, met lijnen dus, die de plaatsen aanwijzen, waar

Sluiten