Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

bezegelden het door hem ook op militair gebied te bekleeden met de hoogste positie, over welke zij volgens 's lands wetten, als weerbare mannen, te beschikken hadden.

Met die keuze deden zij de beste, die zij konden doen. Want niet alleen, dat de la Rey hun vertrouwen niet heeft beschaamd, en met den grootsten roem zijn mannen op vele slagvelden heeft aangevoerd van het noorden der Kaapkolonie af tot de Magaliesbergen in Transvaal toe, — hij heeft het zelfs gedaan op een wijze, die hem naar veler oordeel stempelt tot het militair genie bij uitnemendheid aan Boerenzijde; den ongeëvenaarden strateeg, den aanvoerder bij uitstek ingewijd in de geheimen der Zuid-Afrikaansche krijgstaktiek, maar ook tot den kloeksten leider bij den aanval.

Men zou verwachten, dat een man met een militair verleden en zulk een militairen aanleg, zoo al geen voorstander van den oorlog, toch ook geen ernstig tegenstander er van zou zijn geweest. Toch was dat wel het geval. Hij was als lid der progressieve Joubert-partij voor het doen van ruime concessies aan de uitheemsche bevolking, van welke hij geloofde, dat zij werkelijk naar stemrecht en andere politieke rechten verlangde. In zijn redevoeringen pleitte hij onvermoeid voor het volgen van zulk een gedragslijn; hij hoopte door toegeven het boven zijn vaderland zwevend gevaar te bezweren. Maar toen Engeland een dreigende houding begon aan te nemen, toen ontwaakte in de la Rey een andere gemoedsstemming. Bij de behandeling van de boven reeds aangehaalde motieCoetser drong hij weliswaar nog aan op gematigdheid in het maken van militair vertoon; — hij ried af, commando's naar de grenzen te zenden vóór er antwoord van den Hoogen Commissaris was op de vraag, wat het samentrekken van Engelsche troepen op de Transvaalsche grenzen beteekende; — maar hij sprak tegelijkertijd de hoop uit, dat de Regeering niet onvoorbereid zoude zijn wanneer er gevaar dreigde. „De Afrikaners", sprak hij ongeveer, „zijn van het eene land naar het andere verjaagd, maar ook zijn in al die landen graven

Sluiten