Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Kabinet-Mackay: over Jen persoonlijken dienstplicht, voorgesteld door minister Bergansius, struikelde liet en uitsluitend daarom werd het, zooals Windthorst eens van het Duitsche Centrum duchtte: „von den Feinden nicht besiegt, doch von den Freunden verlassen."

Nu kwam voor Schaepman de meest kritieke tijd. ^ ruehteloos poogde hij met zijn reuzenkracht nog den wagen van Staat in liet z.i. rechte, christelijke spoor te houden. Maar hij zou er zelf bijna onder zijn geraakt. Hij viel in zyn district \\ ijk bij Duurstede, dat hij sedert 1888 voor Hreda had geruild; met hem viel ook de anti-liberale meerderheid. De .V. li- Ut. schreef toen: „De katholieke partij heeft slechts één enkelen afgevaardigde verloren, maar die ééne telt voor tien.

Gelukkig was Mr. Cremers, de gryze afgevaardigde voor Almelo, zoo bijzonder edelmoedig dien zetel voor zijn vriend Schaepman in te ruimen. Maar zoowel in als buiten de Kamer bleet de eenmaal uitgebroken partijstrijd voortduren, met nu en dan afwisseling van wapenstilstand. Sinds de dood, die groote vredestichter, tussclien beide gekomen is en althans de persoonlijke elementen uit dezen strijd grootendeels weggenomen heeft, zal het niet meer zoo moeilijk zijn, daarover een wel niet definitief, maar toch rustig en kalm oordeel uit te spreken.

Dezelfde strijd heeft zich herhaaldelijk voorgedaan, onveranderd in wezen, slechts verschillend naar de naaste aanleiding. Zonder in bijzonderheden te treden, wie in casu bij al die terugkeerende meeningsverschillen het meeste gelyk had — dat zou immers „napleiten" [zijn, waar Schaepman altoos van gruwde — zoo meen ik toch in deze Levensschets te mogen en te moeten wyzen op de algemeene oorzaken van het jarenlang onverkwikkelijk geharrewar in den boezem der katholieke Staatsparty.

Dr. Schaepman was, by al zyn dichterlyk idealisme, toch een echte „Kealpolitiker", maar in den goeden zin des woords, niet zooals Bismarck en Chamberlain, maar zooals Paus Leo XIII. Hij vergat zelden of nooit, dat de Katholieken van onze ge-

Sluiten