Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

en de kunstmiddelen om die in tijden van gevaar af te dwingen, de inrichting der admiraliteits-collegien, alles wat middellijk of onmiddellijk samenhing met de inrichting der landsverdediging te land en ter zee, was in lijnrechten strijd met hetgeen de Unie had gewild, en het is eene beschamende herinnering, dat alle pogingen om aan den bedroevenden toestand een einde te maken zijn afgestuit op de grenzelooze zelfzucht van eerzuchtige en baatzuchtige stadsregenten.

Na den dood van Prins Willem II kon de partij dier regenten hoogtijd vieren. Ijlings nam men in de provincie Holland het besluit de verkiezing der plaatselijke overheid te brengen aan de steden zelve, deels ook aan de staten: niets stond hunne almacht in den weg. Welhaast werd op de Groote Vergadering van 1651 besloten de Unie te laten zooals zij was, en het militie-stelsel te handhaven en nog meer gewestelijk te maken: de zege van de partij der verdeeldheid was volkomen.

Dat ons vaderland, ondanks den verlammenden invloed van zulk eene staatsinrichting, gedurende een aantal jaren in de wereldgeschiedenis eene rol heeft gespeeld, niet veel minder gewichtig dan in de oudheid die van Athene, is de groote verdienste geweest van den raadpensionaris Johan de Witt. Aan diens scherpzinnigheid, ijzeren werkkracht en zorgvuldig beheer, aan diens buitengewone gaven, in één woord, van geest en karakter, had de Republiek het te danken, dat zij het beginsel der „vrije zee" kon handhaven, en dat haar handel en visscherij niet ten ondergang werd gedoemd: zij verhief zich veeleer tot den rang van de grootste zeemogendheid naast Engeland. Er

Sluiten