Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

strooming geraakt, en dat alle sluimerende krachten van den geest vrijmaakt tot roerige actie. ') Terwijl het eene gedeelte der vrouwen zich vergenoegde met te dweepen met natuur, vrijheid en gelijkheid, trok het andere gedeelte de konsekwenties der nieuwe waarheid en greep — hier worde slechts herinnerd aan een Madame Roland, een Madame de Staël — niet alleen beoordeelend, maar ook richtend in het raderwerk der binnenlandsche politiek in. 2)

Bij de beoordeeling van het deelnemen der vrouwen van Frankrijk aan het staatkundig leven, mag echter één omstandigheid niet onopgemerkt blijven: de invloed van Amerika. Evenals deze zich in de Verklaring der Menschenrechten in de Nationale Vergadering deed gelden, en de tocht van vrijheid die van de onafhankelijkheidsoorlogen uitging, veel middeneeuwschen rommel uit Europa hielp verdrijven, zoo is ook in vele kenmerken der vrouwenbeweging van den omwentelingstijd die invloed te bespeuren.

De vrouwen van Amerika wakkerden van stonde aan het verzet van haar vaderland tegen de engelsche heerschappij aan. Mercy Otis Warren, de zuster van den vurigen strijder voor de vrijheid James Otis, vereenigde in haar salon de leiders der beweging; toen zelfs Washington nog niets weten wilde van de volstrekte scheiding der koloniën van het moederland, eischte zij de onafhankelijkheid van Amerika. Zij stond met Jefferson in levendige briefwisseling en de onafhankelijkheidsverklaring draagt duidelijk de sporen van haren geest. Zij en haar vriendin Abigail Smith Adams, de vrouw van den eersten president der Vereenigde Staten, waren echter ook de eerste voorvechtsters van de gelijkheid van rechten voor het vrouwelijk geslacht. Toen in 1776 het continentaal congres over de grondwet had te beraadslagen, schreef Abigail Adams aan haren echtgenoot: „Als de nieuwe grondwet geen grondige aandacht schenkt aan de vrouwen, dan zijn wij tot rebellie besloten en houden ons niet verplicht ons aan wetten te onderwerpen, die ons * geen stem en geen vertegenwoordiging onzer belangen verzekeren." Tegelijkertijd verlangde zij de toelating van het vrouwelijk geslacht tot de openbare scholen en motiveerde haar eisch door te verklaren, dat een staat die helden, staatslieden en wijsgeeren voortbrengen wilde, in de eerste plaats waarachtig beschaafde moeders hebben moest. Dientengevolge werden de scholen voor de vrouwen opengesteld, terwijl de wensch naar gelijkheid van politieke rechten voor de gezamenlijke Vereenigde Staten onvervuld bleef. Alleen New Jersey en Virginia

1) Zie Staël, Considérations sur la révolution fransaise. Paris 1818, deel I, blz. 380 en vlgg.

2) Zie J. A. de Ségur, Les femines, leurs conditions et leurs influences dans 1'ordre social. Paris 1803, deel III, blz. 18 en vlgg.

Sluiten