Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

is geworden, aangezien de industrieele ontwikkeling eveneens kalmer geworden is. De overeenkomstige cijfers voor Frankrijk — hoe voorzichtig deze ook wegens de gebrekkige rapporten aanvaard moeten worden — zijn bizonder merkwaardig. Het blijkt namelijk, zooals de onderstaande tabel aangeeft, dat op den sterken groei van 15 pCt. tusschen 1894 en 1896 in de volgende twee jaren een gevoelige terugslag volgde:

« Vrouwelijke arbeiders Mannelijke arbeiders

O

g- vermeerdering of vermeerdering of

a volstrekt vermindering volstrekt vermindering

2 c'ifer jn cijfer

volstrekt Dercemen volstrekt percenten percenten

1894 737.760 1.722.183

1896 844.911 112,151 15,9 1.828.403 106.220 6,2

1898 812.591 —32.320 — 3,9 1.820.979 — 7.424 0^4

Ook blijkt echter, dat voor de mannen, hoewel ook niet in juist dezelfde mate, toch hetzelfde geldt. ')

De proletarische vrouwenarbeid is nu echter geenszins alleen met de sociale laag der arbeidsters uitgeput. Er is ongetwijfeld ook onder de zelfstandigen een groot aantal proletarische bedrijven die intusschen slechts aan de hand eener grondige bedrijfs- en beroepstelling bij benadering te bepalen zijn en deze bestaat alleen voor Duitschland. 2) Wij moeten derhalve hierbij afstand doen van alle internationale vergelijkingen. Wij kunnen echter ook in Duitschland de proletariërs onder de zelfstandigen niet geheel en al bereiken, wijl de indeeling der bedrijven volgens hun grootte-klasse ons daarin verhindert: zij worden namelijk slechts ingedeeld in eenpersoonsbedrijven en bedrijven van 2 tot 5, 6 tot 20, 21 en meer personen. Voor ons doel moeten wij dus bij de eenpersoonsbedrijven blijven staan, terwijl bedrijven met 2 personen ongetwijfeld nog een proletarisch karakter dragen. Om van de verdeeling, van het toe- en afnemen van het aantal vrouwen in de eenpersoonsbedrijven een duidelijk beeld te krijgen, moet het aantal

1) Zie Rapports sur 1'application des lois réglementants le travail. 1894 1896 1898 Paris 1895, 1897, 1900.

2) Zie Gewerbe und Handel im Deutschen Reich. Statistik des Deutschen Reichs. Neue Folge. Deel 119, Berlin 1899; en Die Landwirtschaft im Deutschem Reich. Statistik des Deutschen Reichs. Neue Folge. Deel 112. Berlin 1898.

Sluiten