Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

durend aan het natuurlijk egoïsme verschaft bij hen, die de wetenschap gebruiken, om in de maatschappij vooruit te komen.

d. Het succes in de wetenschap verhoogt de Edelheid van den mensch in niet geringe mate.

e. De wetenschap doet menigeen zijn eerste en voornaamste plicht vergeten. Het hart van den predikant trekt naar de studeerkamer ten koste van het veel noodzakelijker huisbezoek; de geneesheer verdiept zich soms te veel in de wetenschap ten nadeele van zijne patiënten. Hiervan zoude ik meerdere voorbeelden uit mijn ervaring kunnen noemen.

In 't algemeen absorbeert de wetenschap den naar wetenschap dorstenden mensch te veel. De zoo noodzakelijke evenredigheid tusschen de actie van hoofd, hart en hand gaat verloren; de geest verliest zijn evenwicht, wat zeker niet in het belang van het zedelijk leven is.

f. De wetenschap bereikt nimmer haar einddoel. Wij zullen altijd slechts ten deele kennen. De wetenschap is niet verder afgespeeld, dan het begin van de eerste acte van een schouwspel met een oneindig aantal actes. Zelfs de beste onzer methodes, zegt Rousseau, zijn „encore aussi ridicules que ceux d'un homme qui bien sur de suivre exactement la ligne d'aplomb voudrait mener un puits jusqu'au centre de la terre."

De meeste menschen meenen dat de wetenschap veel hooger staat,

dan zij staat met de wetenschap overschatten zij zichzelf....

dit is hoogmoed.

B. Speciaal.

Wat leeren ons de bijzondere takken der wetenschap?

III. Wat de wetenschap der natuurkunde?

a. de telegraaf.

Wü onderzoeken niet welke groote diensten in het algemeen de telegraaf aan de maatschappij heeft bewezen; de vraag wier beantwoording ons belang inboezemt is, of zij der zeden tot voordeel is geweest. — Toen omstreeks Kerstmis 1860 de trans-atlantische kabel tusschen Engeland en Amerika werd geopend, was het eerste telegram dat Koningin Victoria aan den president der Amerikaansche Staten overseinde: „Eere zij God in de hoogste hemelen, vrede op aarde, in de menschen een welbehagen"; en het antwoord door Lincoln aan de koningin van Engeland geseind, luidde: „Alzoo lief heeft God de wereld gehad, dat Hü Zijn eeniggeboren Zoon gegeven heeft, opdat een iegelijk die in Hem gelooft, niet verderve maar het eeuwige leven hebbe."

Sluiten