Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

afgeloopen jaar zeventien zondagen achter elkander had moeten werken, en dus géén dezer zondagen te midden der zijnen had kunnen doorbrengen. Hoe kan zulk een man en vader zijn hoogste en heiligste roeping tegenover vrouw en kinderen vervullen, wanneer hem alzoo zondag op zondag wordt ontnomen ? Met recht hee!'t dan ook eenmaal een werkman zijn machine aldus beschreven: „Een feitelijke verbeurdverklaring van ons echtgeluk, ons huiselijk leven, onze zondagsrust, onze gezondheid en ons geestelijk bestaan, dat is de machine. Want deze meedoogenlooze stoommachine kent geen verpoozing, geen rust, geen ziel, geen hoogere behoeften. I)e moderne Moloch is hij, die gave menschen in de armen neemt, en ze straks als half ontzielde wezens, van alle kracht en heerlijkheid beroofd, weer op hun plaats zet." Dit zeide hij van zijn machine; maar zou ditzelfde niet veeleer van de spoorwegmaatschappijen zelve moeten gezegd worden, wier zondige handelingen in den regel worden goed gepraat met de woorden : de maatschappij heeft wel een hoofd, maar geen hart! Inderdaad vele maatschappijen hebben geen hart, en geen conscientie ook ! Maar wat ze wèl hebben: een groote beurs; deze moet bovenal gevuld

worden, cn aan dit !!ïs.!"TnoTiicm'j Hpv mqQk'oiionniipn

,

moeten de heiligste menschen rechten worden opgeofferd.

Voor de gezondheid en veiligheid der arbeiders te midden der gevaarlijke machines werd niet voldoende gezorgd. Met recht kon dan ook Dr. Haegijcu /.eggen in zijn werk ,/der Sontag vom Standpunkte der Gesundheitspllege und der Social-politik: ,/Velen onzer arbeiders geven letterlijk hun vleesch, hnn vet, hun bloed, hun gezondheid, hun leven voor anderen weg, voor hun werkgevers, voor hun kinderen." En volkomen naar waarheid zegt ook Gidk in zijn beknopt leerboek der staathuishoudkunde: //Er gaat geen dag voorbij of een groot aantal arbeiders worden verpletterd tusschen buffers, of levend verbrand door een ontploffing van mijngas, ot geradbraakt door het springen van een stoomketel, of fijngestampt door een paar kamraderen. Het leggen van iederen kilometer spoorweg b.v., kostte gemiddeld, althans in 't begin, een men-

Sluiten