Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

Calvinisten de belijders der predestinatie aangeduid; maar in de tweede plaats in een meer algemeenen zin, en dan wordt met Calvinisme bedoeld : het godsdienstig-wijsgeerig stelsel, dat het gansche menschelijke leven omvat. Het is vooral in dezen laatsten zin, dat deze term door ons wordt verstaan.

Wat zijn nu de merkteekenen van dit stelsel, in dezen zin opgevat ? Laten wij deze in liet kort even mogen aangeven.

Het Calvinisme kenmerkt zich allereerst en vooral door zijn krachtige belijdenis van de volstrekte souvereiniteit Gods, zoowel in de natuur als in de genade. Het belijdt op de meest consequente manier : //Ik geloof in God, den Vader, den Almachtige, Schepper des hemels en der aarde." Kn altijd stelt liet op den voorgrond, dat God Vrijmachtig en Almachtig de Onafhankelijke is, en dat alle dingen in hun ontstaan, wijze van bestaan, voortbestaan en vergaan volstrekt van Hem afhankelijk zijn. Op het terrein der genade beluistert het des Heeren Woord: „Ik zal werken, en wie zal het keeren „Mijn raad zal bestaan, en Ik zal al Mijn Welbehagen doen." En het belijdt steeds niet alle kracht de onweerstandelijklieid der Goddelijke genade. Hierin onderscheidt zich het Calvinisme van het Ronianisme en het Lutherdom, die aan den wil des menschen het vermogen toekennen Gods wil te wederstaan, en die alzoo in den menschelijken wil een grens stellen voor de Goddelijke souvereiniteit.

Het Calvinisme kenmerkt zich voorts daardoor, dat het de verheerlijking Gods als hoogste doeleinde aller dingen stelt. Voor den Calvinist is er niets van zichzelf, maar ook niets voor zichzelf, maar is er alles, opdat het God verheerlijke. In de lichtende starren ziet hij de schoone tolken van den Goddelijker! lof; in liet blauwend firmament, de trouwe getuige van de eere Gods. Het hoogste ambt des menschen is voor hem, dat de niensch zijnen God diene en verheerlijke. Op de meest treffende wijze is dit beginsel door Calvijx zelf in leer en leven beleden. In al zijn geschriften vindt men dit hoogste doel terug als bezielend beginsel van al zijn denken en handelen. Tot in zijn jongsten snik heeft hij deze belijdenis met zijn wandel bezegeld. Inderdaad treffend is het, wat de historieschrijver

Sluiten