Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

aan boord van een stoomschip den luchtdruk op twee wijzen: met behulp van den kwikbarometer en gelijktijdig met den thermometer door waarneming van liet kookpunt van water. De aanwijzing van den barometer houdt verband met liet gewicht van liet kwik, en dit laatste met de grootte deizwaartekracht, terwijl het kookpunt van het water hiervan onafhankelijk is. Uit het verschil der waarden voor den luchtdruk op beide wijzen verkregen kan de grootte der zwaartekracht worden afgeleid De methode is in 1901 toegepast op den Atlantischen, in 1904 op den Indischen en den Stillen Oceaan.

De resultaten vertonnen een zeer goede overeenstemming, maar na de publicatie is door Eötvös de opmerking gemaakt, dat een storende invloed buiten rekening was gelaten, namelijk die der voortgaande beweging van het schip. Een punt van het aardoppervlak beweegt zich door de dagelijksche beweging der aarde van west naar oost; beweegt een schip zich in diezelfde richting, dan wordt de middelpuntvliedende kracht vei groot, dus de zwaartekracht, zooals die op de zich in het schip bevindende massa s werkt, verminderd; zij wordt daarentegen vergroot bij beweging in tegengestelden zin. Nu is op de laatste reis tusschen Honolulu en San Francisco twee malen nagenoeg denzelfden weg in tegengestelde richting gevolgd, maar de resultaten vertoonen niets van dien storenden invloed, en brengt men deze in rekening, dan gaat de overeenstemming geheel verloren. Kr moet dus een oorzaak zijn, welke den invloed der beweging compenseert, maar welke die is, blijft nog een raadsel.

Sluiten