Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

het Romeinsche rechtsbeginsel „Koop breekt huur," terwijl voor de overige huisgenooten de meer germaansch getinte regel „Koopt breekt huur niet" geldt.

Wij natuurkundigen, vredelievend van nature, zien ons genoopt hier en daar van ons af te bijten sedert men aan de natuurwetenschap, en aan ons in het bijzonder het „bankroet der wetenschap" voor de voeten heeft geworpen, omdat bij oppervlakkige beschouwing onze theoriën vaak aan eene soort van wisselende mode onderworpen kunnen schijnen.

Meestal echter is ook deze mode slechts tot de uitwendige stoffeering beperkt, tot den naam der dingen ; hun kern blijft steeds dezelfde. Newton's wet der aantrekking, het beginsel van Maupertuis en Hamilton, het behoud van arbeidsvermogen zijn etiquetten heden aan volkomen universeele betrekkingen gehecht, voor die men wellicht later eene schijnbaar verschillende uitdrukking zal verkiezen, zonder dat dit tot het wezen der zaak veel afdoet.

Naast de Eenheid der natuur heeft men vroeger wel gemeend ook den Eenvoud als eene harer kenmerkende eigenschappen te mogen beschouwen. Intusschen was hierbij de wensch eenigzins de vader der gedachte : de in elementair eenvoudige gedaante prijkende vergelijking, welke de regels van Boyle en Charles voor gassen in eenen idealen toestand uitdrukte is daarvan een voorbeeld. De grootere nauwkeurigheid der proefneming en de uitbreiding van haar bereik naar lagere en hoogere temperaturen leidden tot de slotsom dat de toestandsvergelijking ingewikkelder moest zijn ; van der Waals gaf toen door zijne beroemde formule eene betrekkelijk nog eenvoudige uitdrukking der feiten.

Sluiten