Onderstaande tekst is niet 100% betrouwbaar

machtigen indruk kunnen maken, waardoor de poëzie ons als betoovert.» Dit is in het algemeen treffend juist opgemerkt en verklaart de oogenschijnlijke tegenstrijdigheid, waardoor velen met Bilderdijk geen weg weten. Men vergelijke tot staving hiervan bijv. het fragment door mij aangehaald in Bilderdijk's Historische Beteekenis:

Of waant gij, dat deze aarl, als zij haar kring beschrijft,

Uw les ten richtsnoer neemt, en naar uw voorschrift drijft?

De Maan haar stand bewaart om uw gezag te erkennen?

met het fragment uit De Mensch (zie Pan), waarin de trots op de wetenschap doorblinkt:

Achterhaalt komeet en dwaalster En beteekent hem zijn perk.

Over Bilderdijk's virtuositeit zegt Te Winkel: «Voor welluidendheid had hij een fijn gehoor en aan de muziek der klankgelijkheid en klankwisseling had hij een innig welgevallen. Hoe kan hij zich vermeien in den overvloed en spoedige opeenvolging van dezelfde rijmklanken: eene verrukking voor het oor, zooals de vonkenregen van een vuurwerk voor het oog. De woorden toch moesten hem zielsgeluiden zijn, «vonken, gespat uit den in gloed gezetten geest».

Indrukwekkend was ook de tweede rede van Dr. Kuyper over Bilderdijk's nationale beteekenis. En ofschoon geen partijgenoot van dezen voorganger en hem liever oud-minister dan minister ziende, zoo brengen wij toch gaarne onze oprechte hulde aan den staatsman, wiens veelzijdige ontwikkeling toeliet een wegslepende redevoering voor een talrijke menigte te houden over een groot poëet. Wij zoeken tevergeefs naar dergelijk voorbeeld. Wijs mij Frankrijk, Duitschland of Engeland zulk een kracht aan, die ons vaderland als het er op aan komt, nog ontplooien kan. Het is een aanvullend verschijnsel van Bilderdijk's veelzijdigheid: de dichter, die zich bewoog op het gebied der politiek wordt gepopularizeerd door den staatsman.

Bilderdijk in zijn nationale beteekenis. Natuurlijk is ook een gedeelte van deze rede gewijd aan Bilderdijk's dichterschap. «Dit nu» zegt Dr. Kuyper, «is het waarmerk van 't echte genie. Een vonk schiet neer uit hooger dan onzen aardschen dampkring; ons stofloos oog, dat de glansen van die vonk opvangt, wordt verrukt; en, in 't eind geen critiek meer ^duldend, voelt het, en drinkt 't in, en geniet 't, wat uit de wereld van 't eeuwig schoon ons verrijkt. In Frankrijk spreekt men bij zijn groote voorgangers van maitre, maar 't genie is meer dan maestro. De

Sluiten